Deelnemersbrochure LCS

Stichting Pensioenfonds Schuitema
Deelnemersbrochure Life Cycle Service
Inhoud
1.
Uw pensioenregeling ............................................................. 3
2.
Life Cycle Service ................................................................. 4
3.
Beleggen bij Robeco.............................................................. 5
4.
Hoe werkt Life Cycle Service? ................................................. 8
5.
Beleggingsadvies van Robeco .................................................10
6.
Uw pensioenbeleggingsrekening .............................................12
7.
Transacties ........................................................................13
8.
Kosten ..............................................................................14
9.
Meer informatie? .................................................................15
10.
Over Robeco ......................................................................17
Bijlage 1 Voorbeeld dagafschrift ........................................................18
Bijlage 2 Wijzigingsformulier .............................................................19
Bijlage 3 Vragenlijst beleggingsprofiel .................................................21
2
1.
Uw pensioenregeling
Uw pensioenregeling bij Pensioenfonds Schuitema bestaat onder andere uit de
pensioenbeleggingsregeling. In de pensioenbeleggingsregeling bouwt u een
pensioenkapitaal op. Dit gebeurt door uw premies te beleggen. Deze regeling wordt ook
wel een beschikbare premieregeling genoemd. Met het kapitaal dat u in deze regeling
opbouwt, koopt u op uw pensioendatum een pensioen aan.
In deze brochure leest u meer over de mogelijkheden die u hebt om uw premies in de
pensioenbeleggingsregeling te beleggen.
Meer informatie over uw pensioenregeling leest u in de startbrief van Pensioenfonds
Schuitema. Deze kunt u opvragen bij het pensioenfonds.
2.
Life Cycle Service
Pensioenfonds Schuitema heeft de pensioenbeleggingsregeling ondergebracht bij Robeco.
Robeco verzorgt de beleggingen voor alle deelnemers van Pensioenfonds Schuitema. Dit
doet Robeco met behulp van het product Flexioen. Flexioen staat voor Flexibel
Individueel Pensioen.
Met Flexioen van Robeco bouwt u een pensioenkapitaal op. Met uw pensioenkapitaal
koopt u op uw pensioendatum een pensioen aan. Dit pensioenkapitaal bouwt u op naast
uw pensioen in de aansprakenregeling van Pensioenfonds Schuitema.
Met Flexioen kunt u beleggen in verschillende beleggingsfondsen, ook wel adviesmixen
genoemd. Deze adviesmixen zijn gebaseerd op uw leeftijd. Bent u nog jong, dan belegt u
met meer risico. U hebt dan immers nog genoeg tijd om eventuele tegenvallers op te
vangen. Naarmate u ouder wordt, gaat u steeds met minder risico beleggen. Dit systeem
noemen we Life Cycle Service. Met de leeftijdsgerelateerde adviesmixen van Life Cycle
Service zorgt Robeco voor een optimale verhouding tussen risico en rendement.
Samenwerking met Robeco
Pensioenfonds Schuitema biedt alle deelnemers de mogelijkheid om hun
pensioenpremies individueel te beleggen. Dit brengt een uitvoerige en omvangrijke
administratie met zich mee. Daarnaast moet u als deelnemer goed geïnformeerd worden
over de risico’s en de mogelijkheden van het beleggen. Om dit allemaal in goede banen
te leiden heeft Pensioenfonds Schuitema gekozen voor een samenwerking met Robeco.
Zorgplicht
Eén van de kenmerken van de Life Cycle Service is dat Robeco periodiek toetst of u nog
steeds met het geadviseerde risico belegt. In de Pensioenwet staat dat deze periodieke
toetsing verplicht is. Pensioenfondsen hebben namelijk een zorgplicht. Dit betekent dat
pensioenfondsen ervoor moeten zorgen dat u als deelnemer geen te grote
beleggingsrisico’s neemt met uw afgedragen pensioenpremies. Met de periodieke
toetsing voldoet de Life Cycle Service aan de zorgplicht uit de Pensioenwet.
4
3.
Beleggen bij Robeco
Met Life Cycle Service belegt u om een pensioenkapitaal op te bouwen. U belegt uw
pensioenpremie bijvoorbeeld in aandelen of obligaties. Niet iedereen heeft echter
evenveel ervaring met beleggen. Bovendien kan zelfstandig beleggen nogal wat tijd en
geld kosten. Daarom heeft Pensioenfonds Schuitema samen met Robeco acht
adviesmixen vastgesteld.
Risico en rendement
Als u belegt voor uw pensioen, is het belangrijk om een juiste afweging te maken tussen
de tijd die u nog hebt tot uw pensioendatum, het gewenste risico en het rendement dat
u wilt behalen. In het algemeen geldt: hoe langer u nog hebt tot uw pensioendatum, hoe
langer u kunt beleggen en hoe interessanter het resultaat kan worden. Als u nog jong
bent, belegt u bovendien ook meer in aandelen. Het rendement van aandelen is relatief
hoog, maar daar staat tegenover dat aandelen ook meer beleggingsrisico met zich
meebrengen. Hoe ouder u wordt, hoe minder u in aandelen gaat beleggen. Uw leeftijd
bepaalt dus eigenlijk hoe uw premies worden belegd.
In onderstaande tabel ziet u een overzicht van de vier belangrijkste beleggingsvormen.
Deze hebben ieder een eigen risicoprofiel.
BELEGGINGSVORM
RISICO
SPAREN
LAAG
OBLIGATIES
GEMIDDELD
ALTERNATIEVE BELEGGINGEN
GEMIDDELD/HOOG
AANDELEN
HOOG
Adviesmixen
Bij Pensioenfonds Schuitema kent de Life Cycle Service een indeling van in totaal acht
leeftijdsgroepen. Iedere leeftijdsgroep heeft een eigen adviesmix, met een specifieke
verdeling tussen aandelen, alternatieve beleggingen, obligaties en sparen. Deze
beleggingsvormen bestaan op hun beurt weer uit (beursgenoteerde) beleggingsfondsen of
een spaarfonds. Op basis van uw leeftijd bekijkt Robeco tot welke adviesmix u behoort.
Komt u in een andere leeftijdscategorie te vallen, dan stemt Robeco uw beleggingen
automatisch af op de adviesmix die daarbij hoort.
In onderstaande tabel ziet u de adviesmixen zoals Pensioenfonds Schuitema en Robeco
deze per leeftijdscategorie hebben opgesteld.
5
Adviesmixen
Mix 1
Mix 2
Mix 3
Mix 4
Mix 5
Mix 6
Mix 7
Mix 8
< 25
25-35
35-45
45-50
50-55
55-59
59-63
63-65
Robeco Emerging Markets Equities
10%
10%
10%
10%
5%
Robeco Property Equities
10%
10%
10%
10%
5%
Robeco
55%
45%
35%
25%
25%
20%
15%
5%
5%
5%
5%
5%
5%
5%
20%
30%
40%
50%
60%
60%
40%
20%
15%
45%
75%
100%
100%
100%
Beleggingsfonds
Mix
Leeftijd
Aandelen
Alternatieve Beleggingen
Robeco Commodities
Obligaties
Rorento
Liquiditeiten
Roparco Flexioen
Totaal
100%
100%
100%
100%
100%
Daarnaast zijn er nog drie aanvullende fondsen waarin u kunt beleggen, namelijk:
▪
▪
▪
Robeco Duurzaam Aandelen
BNP Paribas Obam
Triodos Meerwaarde Fonds
Let op: in deze drie fondsen kunt u alleen beleggen als u ervoor kiest om uw beleggingen
zelf te beheren. In hoofdstuk 4 ‘Hoe werkt Life Cycle Service?’ leest u hier meer over.
Zorgvuldig geselecteerde adviesmixen
Pensioenfonds Schuitema en Robeco hebben de adviesmixen zorgvuldig samengesteld. Bij
de samenstelling is erop gelet dat er voldoende spreiding is tussen de verschillende
beleggingsvormen (aandelen, alternatieve beleggingen, obligaties en sparen). Deze
spreiding is bedoeld om het risico zoveel mogelijk te beperken. Daarbij komt dat niet
iedereen met evenveel risico wil of kan beleggen. Bij het samenstellen van de
adviesmixen is daar rekening mee gehouden. Er zijn adviesmixen waarmee u een relatief
hoog risico loopt en adviesmixen waarbij het risico relatief laag is. De adviesmixen
worden regelmatig geëvalueerd en aangepast.
6
De onderliggende fondsen
De adviesmixen zijn opgebouwd uit (beursgenoteerde) fondsen. In het onderstaande
overzicht vindt u meer informatie over de verschillende fondsen.
FONDS
CATEGORIE
MATE VAN
RISICO
OMSCHRIJVING
ROBECO EMERGING
AANDELEN

BELEGT IN ONDERNEMINGEN IN OPKOMENDE
MARKETS EQUITIES
WERELDWIJD
ROBECO PROPERTY
ONROEREND GOED
EQUITIES
WERELDWIJD
ROBECO
AANDELEN
ECONOMIEËN

DIT FONDS PROFITEERT VAN DE
ONTWIKKELINGEN IN DE ONROEREND GOED
SECTOR

WERELDWIJD
ROBECO COMMODITIES
ALTERNATIEVE
SOLIDE ONDERNEMINGEN

BELEGGINGEN
RORENTO
OBLIGATIES
BELEGT INTERNATIONAAL IN AANDELEN VAN
BELEGT IN EEN GESPREIDE GRONDSTOFFEN
PORTEFEUILLE

WERELDWIJD
BELEGT WERELDWIJD IN OBLIGATIES. HET
FONDS PROFITEERT VAN RENTE- EN
VALUTASCHOMMELINGEN IN DE DIVERSE REGIO'S
ROPARCO FLEXIOEN
SPAARGELD

EEN VARIABELE RENTE, VOLOP VRIJHEID EN
ALLE GEMAK DIE U ZICH MAAR KUNT WENSEN
Hoe doen de Robeco-fondsen het?
Wilt u weten hoe de genoemde fondsen het de afgelopen jaren hebben gedaan? Kijk dan
op de website www.flexioen.nl. Hier vindt u een overzicht van de behaalde resultaten
van deze fondsen.
7
4.
Hoe werkt Life Cycle Service?
In de Life Cycle Service hebt u twee mogelijkheden. U kunt ervoor kiezen om geheel te
beleggen volgens de adviesmix die bij uw leeftijd past, of u kunt uw beleggingen zelf
regelen. Wilt u zonder zorgen beleggen, dan kiest u voor Volledig Beheer. U bent er dan
van verzekerd dat de verhouding tussen het rendement en het risico helemaal is
afgestemd op uw persoonlijke profiel.
Wilt u zelf bepalen hoe u uw pensioenpremie belegt, dan kiest u voor Eigen Beheer. U
kunt dan zelf uw beleggingsstrategie kiezen en u beheert uw eigen
beleggingsportefeuille.
Let op: voor beide beleggingsvormen geldt dat u zelf het beleggingsrisico draagt.
Volledig Beheer
Bij Volledig Beheer hebt u zelf geen omkijken naar uw beleggingen. Robeco zorgt ervoor
dat u belegt volgens de adviesmix die voor u geldt. Ieder jaar bekijkt Robeco of deze
adviesmix nog steeds bij uw leeftijd past. Dit doet Robeco door u in de maand van uw
verjaardag een monitoringsbrief te sturen. Als uw adviesmix aangepast moet worden,
dan voert Robeco deze wijziging automatisch door.
Eigen Beheer
Met Eigen Beheer bepaalt u zelf hoe u uw pensioenpremies belegt. U kunt zelf uw
beleggingsstrategie kiezen en u beheert uw eigen beleggingsportefeuille. U kunt hierbij
kiezen uit beleggingsfondsen die Pensioenfonds Schuitema voor u beschikbaar stelt. Deze
fondsen vindt u in hoofdstuk 3 ‘Beleggen bij Robeco’ onder het kopje Adviesmixen.
Beleggingsprofiel
Als u kiest voor Eigen Beheer, dan bent u verplicht een vragenlijst in te vullen. Met deze
vragenlijst bepaalt u in vier eenvoudige stappen uw individuele beleggingsprofiel. Op
basis van uw beleggingsprofiel ontvangt u van Robeco een advies dat is afgestemd op de
adviesmixen van Pensioenfonds Schuitema. Dit advies wordt aangepast naar uw
persoonlijk profiel. In onderstaande tabel staan de beleggingsprofielen met de
bijbehorende risicocategorie. Hierbij staat defensief voor beleggen met relatief weinig
risico en offensief voor beleggen met relatief veel risico.
8
Beleggingsprofiel
Correctie op beleggingshorizon
II
Zeer defensief
-20%
III
Defensief
-10%
IV
Neutraal
0%
V
Offensief
+10%
VI
Zeer offensief
+20%
Profiel I is niet van toepassing
Let op: de cijfers in deze tabel geven slechts een indicatie. U kunt hier geen rechten
aan ontlenen.
Als de uitkomst van uw vragenlijst een defensief beleggingsprofiel oplevert, dan zal
Robeco uw adviesmix ook iets naar de defensieve kant bijstellen. Robeco verkort dan als
het ware de tijd die u nog hebt naar uw pensioendatum (ook wel uw beleggingshorizon
genoemd) met ongeveer 10% tot 20%. Daarmee stapt u ook eerder over naar een minder
risicovol beleggingsprofiel.
Is de uitkomst van uw vragenlijst offensief, dan geldt het omgekeerde. Robeco stelt uw
adviesmix iets bij naar de offensieve kant. Daarmee wordt uw beleggingshorizon
verlengd met ongeveer 10% tot 20%. In dat geval duurt het langer voordat u naar een
minder risicovol beleggingsprofiel overstapt.
Als u meerdere pensioenbeleggingsrekeningen hebt, moet u per rekening een vragenlijst
invullen. De volledig ingevulde vragenlijsten kunt u samen met het wijzigingsformulier
naar Robeco sturen. Na de verwerking van deze formulieren past Robeco uw
beleggingsprofiel aan. U ontvangt hiervan een schriftelijke bevestiging.
Als uw persoonlijke situatie wijzigt, dan kan dit van invloed zijn op uw beleggingsprofiel.
Vult u in dat geval opnieuw de vragenlijst in om uw beleggingsprofiel te bepalen.
Wat moet u doen?
Robeco zorgt ervoor dat u automatisch belegt volgens Volledig Beheer. U hebt dan zelf
geen omkijken naar uw beleggingen. Bent u het hiermee eens, dan hoeft u niets te doen.
U blijft dan gewoon volgens Volledig Beheer beleggen.
Kiest u voor Eigen Beheer en wilt u zelf bepalen hoe u uw pensioenpremie belegt? Vult u
dan het wijzigingsformulier en de bijbehorende vragenlijst in en stuur deze naar Robeco.
Deze documenten vindt u in bijlage 2 en 3 van deze brochure. U kunt deze formulieren
ook downloaden van de website www.flexioen.nl. Hiervoor moet u inloggen met uw
persoonlijke toegangscode. Daarnaast kunt u ook telefonisch contact opnemen met
Robeco via telefoonnummer 0900 - 8040 (10 cpm).
Hebt u voor Eigen Beheer gekozen en wilt u overstappen naar Volledig Beheer, geef dit
dan door aan Robeco. Hiervoor gebruikt u het wijzigingsformulier dat u in de bijlage van
deze brochure vindt. Dit wijzigingsformulier is ook te downloaden van de website
www.flexioen.nl. Robeco past uw bestaande en nieuwe beleggingen dan aan naar de
adviesmix die bij uw leeftijd hoort. Voor deze transactie(s) brengt Robeco geen aan- en
verkoopkosten in rekening.
9
5.
Beleggingsadvies van Robeco
Voor zowel Volledig Beheer als Eigen Beheer geldt dat Robeco uw beleggingsgedrag
jaarlijks volgt. U kunt rekenen op een individueel advies over uw beleggingen. Robeco
houdt daarbij rekening met uw actuele beleggingsportefeuille en de adviesmix die bij uw
leeftijd hoort.
Ieder jaar ontvangt u van Robeco een brief waarin gevraagd wordt om eventuele
aanpassingen in uw beleggingsmix door te geven. Deze brief ontvangt u in de maand van
uw verjaardag. Als u hebt gekozen voor Eigen Beheer en u gaat binnen tien jaar met
pensioen, dan ontvangt u deze brief twee keer per jaar. U hebt dan immers niet meer
zoveel tijd tot uw pensioendatum. Daarom is het belangrijk dat u uw
beleggingsportefeuille kritisch beoordeelt en zonodig aanpast. Voor advies kunt u altijd
contact opnemen met Robeco.
Uw gewenste pensioenleeftijd
Om te bepalen welke adviesmix voor u geldt, gaat Robeco uit van de tijd die u nog hebt
tot uw pensioendatum. Hierbij houdt Robeco standaard aan dat u op 65-jarige leeftijd
met pensioen gaat.
Als u bijvoorbeeld van plan bent om eerder dan uw 65e met pensioen te gaan, dan kan
Robeco hier bij uw persoonlijke advies rekening mee houden. Robeco past uw
beleggingen hierop aan. Dit doet Robeco door de leeftijdscategorieën (zoals deze
volgens Volledig beheer zijn vastgesteld) te verschuiven. U gaat dan eerder over naar
een andere leeftijdscategorie en dus naar een lager risico.
Uw gewenste pensioenleeftijd kunt u aan Robeco doorgeven. Gebruik hiervoor het
wijzigingsformulier dat in de bijlage van deze brochure vindt.
Wat gebeurt er als uw beleggingsmix niet meer passend is?
Robeco beoordeelt jaarlijks of uw beleggingsportefeuille nog steeds aansluit bij uw
persoonlijke situatie en wensen. Hierbij houdt Robeco rekening met uw gewenste
pensioendatum. Hieronder leggen we uit wat er met uw beleggingen gebeurt als uw
beleggingsmix niet meer aansluit bij uw situatie.
Volledig Beheer
Als u hebt gekozen voor Volledig Beheer en uw beleggingsmix past niet (meer) bij uw
leeftijdscategorie, dan past Robeco de adviesmix automatisch aan naar de mix die voor
uw leeftijd geldt. Deze aanpassing houdt in dat er een andere verdeling komt tussen
aandelen, alternatieve beleggingen, obligaties en sparen. Uw hele portefeuille gaat dan
over naar deze nieuwe verdeling. Dit betekent dat u in fondsen gaat beleggen die
volgens de nieuwe adviesmix voor u gelden.
10
Eigen beheer
Als u hebt gekozen voor Eigen Beheer, dan bekijkt Robeco jaarlijks of uw
beleggingsportefeuille nog past bij de adviesmix die bij uw leeftijd hoort. Bij de
beoordeling houdt Robeco rekening met bandbreedtes. Overschrijdt u de bandbreedte,
dan krijgt u het advies om uw portefeuille aan te passen. Voor deze aanpassing moet u
zelf opdracht geven. Hiervoor gebruikt u het opdrachtformulier. Dit formulier ontvangt u
samen met de jaarlijkse monitoringsbrief van Robeco.
11
6.
Uw pensioenbeleggingsrekening
Om gebruik te kunnen maken van Life Cycle Service opent Pensioenfonds Schuitema voor
u een pensioenbeleggingsrekening bij Robeco. Vervolgens boekt het pensioenfonds de
pensioenpremies van u en uw werkgever periodiek over naar uw
pensioenbeleggingsrekening. Robeco belegt uw pensioenpremies automatisch volgens
adviesmix die bij uw leeftijd past, tenzij u anders aangeeft.
Let op: bent u géén nieuwe deelnemer bij Pensioenfonds Schuitema, dan hebt u in het
verleden al belegd volgens het ‘oude’ beleggingssysteem. In dat geval behoudt u uw
eigen persoonlijke pensioenbeleggingsrekening. Robeco zorgt er dan voor dat u volgens
Life Cycle Service gaat beleggen. Het kapitaal dat u hebt opgebouwd in het oude
beleggingssysteem blijft op uw rekening staan.
In de Pensioenwet staat dat alleen uw pensioenfonds over het saldo op uw
pensioenbeleggingsrekening mag beschikken. U kunt dus zelf geen bedragen op de
rekening storten of van de rekening afhalen. Daarnaast is het niet toegestaan om de
rekening (saldo, inkomsten, dividendbelasting) op te nemen in uw aangifte
inkomstenbelasting.
Als er een pensioenbeleggingsrekening voor u geopend wordt, ontvangt u het reglement
voor het Robeco Rekeningensysteem. Dit reglement is van toepassing op de
overeenkomst tussen Stichting Pensioenfonds Schuitema en Robeco.
Wat gebeurt er als u niet meer deelneemt aan de pensioenregeling?
Als u geen deelnemer meer bent aan de pensioenregeling van Schuitema (bijvoorbeeld
door uitdiensttreding), dan blijft het saldo dat u hebt opgebouwd op uw
pensioenbeleggingsrekening gewoon van u. U kunt het saldo op de rekening laten staan.
Op uw pensioendatum kunt u het saldo dan gebruiken om een pensioenuitkering aan te
kopen. Een andere mogelijkheid is dat u het saldo overdraagt naar de
pensioenuitvoerder van uw nieuwe werkgever. Voor meer informatie hierover kunt u
contact opnemen met Pensioenfonds Schuitema.
Met pensioen
Op het moment dat u met pensioen gaat, stort Robeco uw opgebouwde saldo naar
Pensioenfonds Schuitema. Met uw totaal opgebouwde saldo koopt u via het
pensioenfonds een pensioen aan. Uw pensioenbeleggingsrekening wordt daarna
opgeheven.
12
7.
Transacties
Om er zeker van te zijn dat uw transacties worden uitgevoerd tegen de openingskoersen
van de fondsen, dienen uw beleggingsopdrachten uiterlijk de beursdag vóór aankoop om
14.00 uur bij Robeco binnen te zijn.
Dagafschrift
Na elke transactie ontvangt u een dagafschrift. Op dit dagafschrift vindt u:
• het saldo van uw pensioenbeleggingsrekening (portefeuilleoverzicht);
• de stortingen, wijzigingen en onttrekkingen die zijn gedaan;
• de bijschrijving van rente en dividend.
In bijlage 1 vindt u een voorbeeld van een dagafschrift.
Klopt uw dagafschrift niet?
Het is mogelijk dat er onjuistheden op uw dagafschrift of andere opgaven staan. In dat
geval kunt u dit schriftelijk melden bij Robeco. Dit kan binnen één maand na ontvangst
van het dagafschrift. Wacht u langer, dan gaat Robeco ervan uit dat u het dagafschrift
hebt goedgekeurd.
13
8.
Kosten
Beleggingskosten
Om te kunnen beleggen koopt Robeco voor u beleggingseenheden in de verschillende
fondsen aan. Voor de aan- en verkoop van deze beleggingseenheden brengt Robeco geen
kosten bij u in rekening.
U kunt ook van beleggingsfonds wisselen. Dit wordt ook wel switchen genoemd. U
verkoopt de beleggingseenheden van het ene fonds, en u koopt beleggingseenheden van
een ander fonds aan. Ook hier zijn geen kosten aan verbonden.
Beheervergoeding
Robeco brengt jaarlijks kosten in rekening voor het beheren van de beleggingsfondsen.
De jaarlijkse beheervergoeding is een percentage van het gemiddeld belegd vermogen.
De vergoeding verwerkt Robeco in de dagelijkse koers van het beleggingsfonds.
Service fee
De service fee is een vaste jaarlijkse fee, die nodig is om de kosten te dekken die
samenhangen met het beheer van een beleggingsfonds. Dit zijn onder andere juridische,
administratieve en operationele kosten. Ook de service fee verwerkt Robeco in de
dagelijkse koers van het beleggingsfonds. In de onderstaande tabel vindt u per
beleggingsfonds een overzicht van de beheervergoeding en de service fee.
Fonds
Beheervergoeding
Service fee
Robeco Emerging Markets Equities
1,50%
0,12%
Robeco Property Equities
1,50%
0,12%
Robeco
1,00%
0,10%
Robeco Commodoties
1,00%
0,12%
Rorento
0,70%
0,07%
Roparco Flexioen
N.V.T.
N.V.T.
Overige kosten
Naast de beheervergoeding en de service fee brengen de beleggingsfondsen incidenteel
overige kosten in rekening. Dit zijn kosten van bewaring, bankkosten en kosten die
verband houden met de plaatsingen en opnamen van eigen aandelen. Voor het fonds
Robeco waren deze overige kosten bijvoorbeeld 0,02% in 2007 en 0,03% in 2008.
14
9.
Meer informatie?
Hebt u na het lezen van deze brochure nog vragen? Dan kunt u altijd contact opnemen
met Pensioenfonds Schuitema of Robeco. Hieronder leest u voor welke vragen u bij uw
pensioenfonds terecht kunt, en voor welke vragen u bij Robeco moet zijn.
Pensioenfonds Schuitema
Voor vragen die betrekking hebben op uw pensioenregeling kunt u terecht bij
Pensioenfonds Schuitema. Denkt u hierbij aan inhoudelijke vragen over de
pensioenregeling, of waardeoverdracht als u uit dienst treedt. Het pensioenbureau is op
werkdagen bereikbaar op telefoonnummer 033 - 453 37 01. U kunt ook een e-mail sturen
naar [email protected].
Robeco
Bij Robeco kunt u terecht met vragen over uw beleggingen en de Life Cycle Service. Ook
als u uw beleggingsmix wilt wijzigen, kunt u contact opnemen met Robeco. Voor
individueel beleggingsadvies belt u met de adviseurs van Robeco via telefoonnummer:
0900-8040 (10 cpm). Dit nummer is van maandag tot en met vrijdag bereikbaar van 08.00
tot 21.00 uur en op zaterdag van 09.00 tot 17.00 uur. U kunt hier ook terecht voor
informatie over de beleggingsfondsen. Daarnaast kunt u uw vraag ook via de e-mail
stellen: [email protected].
Website
Ook op de website van Robeco (www.flexioen.nl) vindt u meer informatie. Hier vindt u
onder andere verschillende formulieren waarmee u wijzigingen in uw persoonlijke
gegevens of in uw beleggingsmix kunt doorgeven aan Robeco. Daarnaast hebt u op de
website toegang tot uw persoonlijke beleggingsgegevens zoals uw saldo en uw
beleggingsmix en kunt u al uw mutaties, stortingen en onttrekkingen bekijken. Om in te
loggen op uw persoonlijke beleggingspagina gebruikt u uw eigen inloggegevens.
Teletekst en dagbladen
Voor de actuele koersen van de beleggingsfondsen kunt u terecht op pagina 525 van NOS
Teletekst of lees hiervoor de beursrubrieken van alle landelijke dagbladen.
15
De waarde van uw beleggingen kan fluctueren. In het verleden behaalde resultaten
bieden geen garantie voor de toekomst.
Robeco Direct N.V. is als bank geregistreerd bij De Nederlandsche Bank N.V. en als
beleggingsonderneming bij de Autoriteit Financiële Markten. Handelsregisternummer
24257977.
Alle beleggingsfondsen die in deze publicatie staan vermeld, beschikken over een DNBvergunning op grond van de Wet toezicht beleggingsinstellingen.
Opdrachten die de beursdag voor aankoop om 14:00 uur bij Robeco binnen zijn, worden
uitgevoerd tegen de openingskoersen van de volgende dag van de beleggingsfondsen.
16
10.
Over Robeco
Robeco Groep
Robeco begon in 1929 als een kleine club van investeerders onder de naam
'Rotterdamsch Beleggingsconsortium' (Robeco). Inmiddels telt Robeco meer dan zeventig
beleggingsfondsen. De dienstverlening van Robeco richt zich op spaarders en beleggers.
Naast het realiseren van goede beleggingsresultaten, spelen het verstrekken van heldere
informatie, resultaatgericht advies, toegankelijkheid en een goede bereikbaarheid een
belangrijke rol. Robeco heeft een jarenlang opgebouwde internationale expertise op het
gebied van beleggen en financiële zaken en is met een beheerd vermogen van 134,9
miljard euro (eind 2009) één van de grootste gespecialiseerde vermogensbeheerders in
Europa.
17
Bijlage 1
Voorbeeld dagafschrift
18
Bijlage 2
Wijzigingsformulier
FLEXIOEN
WIJZIGEN FLEXIOEN-REKENING
I
Flexioen-rekeningnummer
BESLISTINVULLEN!
Naam deelnemer
Let op: rubrieken II t/ m V alleen invullen in geval van een wijziging.
II
PERSOONSGEGEVENS
de heer
mevrouw
Naam en voorletters
Geboortedatum
Het juiste adres is:
Straatnaam/ huisnummer
Postcode/ woonplaats
III
SERVICENIVEAUSLIFECYCLING
Kies hier één van de twee serviceniveaus.
Volledig beheer
(standaard)
Eigen beheer*
Vul ook punt VI in
*
Indien u kiest voor serviceniveau Eigen Beheer dient u tevens de Vragenlijst Beleggingsprofiel in te
vullen. Deze vindt u op de website: www.flexioen.nl na te hebben ingelogd. Indien u de vragenlijst niet
ingevuld retourneert, dan kunnen wij u niet indelen in serviceniveau Eigen Beheer, maar wordt u
ingedeeld in het standaard serviceniveau.
IV
PORTEFEUILLEIN LIJN BRENGEN METSTORTINGSMIX
Portefeuille eenmalig in lijn brengen met mijn stortingsmix*
*
Voor een toelichting verwijzen wij u naar de deelnemersbrochure
19
V
GEKOZEN PENSIOENLEEFTIJD*
Ik wijzig mijn pensioenleeftijd naar
65 jaar (standaard) of
jaar (tussen 60 en 65 jaar)
*
Voor een toelichting verwijzen wij u naar de deelnemersbrochure
VI
EIGEN BEHEER
U heeft bij rubriek III gekozen voor service niveau Eigen Beheer. Uw stortingen op de rekening kunnen
belegd worden in een hieronder aangegeven adviesmix of in naar eigen inzicht te kiezen Robecofondsen* en de onderverdeling daarvan.
Adviesmixen
Mix 1 Mix 2 Mix 3 Mix 4 Mix 5 Mix 6 Mix 7 Mix 8
Mix
Beleggingsfonds
< 25 25-35 35-45 45-50 50-55 55-59 59-63 63-65
Leeftijd
Vrije
keuze
n.v.t.
Aandelen
Robeco Emerging Markets
Equities
Robeco Property Equities
10%
10%
10%
10%
5%
……….%
10%
10%
10%
10%
5%
……….%
Robeco
55%
45%
35%
25%
25%
20%
15%
5%
……….%
Robeco Duurzaam Aandelen
……….%
BNP Paribas Obam
……….%
Triodos Meerwaarde Fonds
……….%
Alternatieve Beleggingen
Robeco Commodities
……….%
5%
5%
5%
5%
5%
5%
20%
30%
40%
50%
60%
60%
40%
20%
……….%
15%
45%
75%
……….%
Obligaties
Rorento
Liquiditeiten
Roparco Flexioen
Totaal 100% 100% 100% 100% 100% 100% 100% 100%
*
**
100%
Meer informatie over de Robeco-fondsen kunt u vinden in de prospectus en financiële bijsluiter van het
betreffende fonds en in de deelnemersbrochure.
Verdeling in hele procenten aangeven.
DITFORMULIERKUNTU ONDERTEKEND VERSTUREN NAARROBECO, FLEXIOEN OPDRACHTEN,
POSTBUS2100, 3000 CCROTTERDAM.
BELEGGINGSOPDRACHTEN KUNT U OOKTELEFONISCH DOORGEVEN VIA TELEFOONNUMMER
0900 – 8040 (10 CPM).
VII
AKKOORDVERKLARING
Datum
Naam
Handtekening
Het Robeco Reglement is van toepassing op de overeenkomst tussen Stichting PensioenfondsSchuitema en Robeco. Sommige artikelen
zijn ook voor u als deelnemer van toepassing, tenzij in de deelnemersbrochure van het reglement wordt afgeweken. Het reglement is
tevens te vinden op onze website: www.flexioen.nl of op te vragen bij Robeco.
20
Bijlage 3
Vragenlijst beleggingsprofiel
Hebt u ervoor gekozen om uw eigen beleggingsportefeuille te beheren (Eigen Beheer) en
hebt u het wijzigingsformulier (bijlage 2) ingevuld? Dan dient u ook deze vragenlijst in te
vullen. Aan de hand van deze vragenlijst bepaalt Robeco uw beleggingsprofiel. Robeco
gaat periodiek na of de beleggingsmix die u hebt gekozen nog past bij uw
beleggingsprofiel. Hierbij zal Robeco u adviseren over de verschillende
leeftijdsgerelateerde adviesmixen die Pensioen Schuitema beschikbaar stelt.
Met deze vragenlijst bepalen we in vier stappen uw beleggingsprofiel. Het is mogelijk
dat u meerdere pensioenbeleggingsrekeningen hebt. In dat geval moet u voor elke
rekening apart een vragenlijst invullen. Per rekening vindt u bij deze brief een
vragenlijst.
Naam en voorletters: ..........................................................................
Rekeningnummer pensioenbeleggingsrekening: ...........................................
Kiest u bij elke vraag de omschrijving die het beste bij uw situatie past.
Stap 1: Beantwoord de volgende vragen
Vraag 1: Uw financiële situatie
In hoeverre bent u na uw pensioendatum afhankelijk van het pensioeninkomen dat u
opbouwt via deze pensioenbeleggingsrekening?
□
□
□
□
Volledig (tussen 90%-100%): Mijn inkomsten na pensionering zijn volledig
afhankelijk van deze rekening. Na mijn pensioendatum heb ik geen beschikking
over aanvullende inkomsten zoals vermogen en/of andere pensioeninkomsten om
in mijn vaste lasten en levensonderhoud te kunnen voorzien. (0 punten)
Grotendeels (tussen 60%-90%): Mijn inkomsten na pensionering zijn voor een
groot deel afhankelijk van deze rekening. Na mijn pensioendatum heb ik
nauwelijks beschikking over aanvullende inkomsten zoals vermogen en/of andere
pensioeninkomsten om in mijn vaste lasten en levensonderhoud te kunnen
voorzien. (2 punten)
Deels (tussen 30%-60%): Mijn inkomsten na pensionering zijn deels afhankelijk
van deze rekening. Na mijn pensioendatum heb ik deels beschikking over
aanvullende inkomsten zoals vermogen en/of andere pensioeninkomsten om in
mijn vaste lasten en levensonderhoud te kunnen voorzien. (5 punten)
Beperkt (tussen 0%-30%): Mijn inkomsten na pensionering zijn beperkt afhankelijk
van deze rekening. Na mijn pensioendatum heb ik grotendeels of geheel
beschikking over aanvullende inkomsten zoals vermogen en/of andere
21
pensioeninkomsten om in mijn vaste lasten en levensonderhoud te kunnen
voorzien. (10 punten)
Vraag 2: Uw risicohouding
Hoe reageert u op een flinke daling van uw (opgebouwde) pensioenkapitaal op deze
rekening?
□
□
□
Ik slaap slecht en ben bezorgd. (0 punten)
Ik vind het jammer, maar ik vertrouw erop dat het resultaat uiteindelijk positief
zal zijn.
(5 punten)
Ik ben mij bewust van de risico’s en accepteer de gevolgen. (10 punten)
Vraag 3: Toekomstverwachting
Ik verwacht dat mijn pensioenstortingen op mijn pensioenrekening gaan:
□
□
□
□
Toenemen (2 punten)
Gelijk blijven (1 punt)
Dalen (0 punten)
Fluctueren (1 punt)
Stap 2: Beantwoord de volgende vragen
Vraag 4: Uw ervaring
Hebt u al eerder in financiële instrumenten, zoals beleggingsfondsen, belegd?
□
□
□
Ja, actief (2 punten)
Ja, maar niet actief (1 punt)
Nee (0 punten)
Vraag 5: Uw beroep
Hebt u beroepsmatig te maken (gehad) met handel in financiële instrumenten?
□
□
Ja (2 punten)
Nee (0 punten)
Vraag 6: Uw opleiding
Hebt u een opleiding genoten waarin u kennis hebt opgedaan over financiële
instrumenten?
□
□
Ja (2 punten)
Nee (0 punten)
22
Hoeveel punten hebt u?
Om te bepalen welk beleggingsprofiel bij u past, vragen wij u om per vraag de punten
van de door u gegeven antwoorden te noteren en bij elkaar op te tellen.
Bepaal de totaalwaarde van vragen 1, 2 en 3 (Stap 1)
Vul het aantal punten van vraag 1 in:
Vul het aantal punten van vraag 2 in:
Vul het aantal punten van vraag 3 in:
Totaal Stap 1
......
......
......
......
Bepaal de totaalwaarde van vragen 4, 5 en 6 (Stap 2)
Vul het aantal punten van vraag 4 in:
Vul het aantal punten van vraag 5 in:
Vul het aantal punten van vraag 6 in:
Totaal Stap 2
......
......
......
......
Stap 3: Bepaal uw beleggingsprofiel*
In onderstaande matrix kunt u zien welk beleggingsprofiel voor u van toepassing is. In de
linkerkolom (verticaal) vindt u het aantal punten voor stap 1, horizontaal vindt u het
aantal punten voor stap 2.
Punten uit stap 1
Minder dan 6
Tussen 6 - 10
Tussen 11 - 15
Tussen 16 - 20
Meer dan 20
0
Punten uit stap 2
1-5
6
II
II
III
III
IV
II
III
III
IV
V
II
III
IV
V
VI
*Let op: U kunt niet afwijken van het beleggingsprofiel dat aan de hand van deze
vragenlijst naar voren komt.
23
Stap 4: Hoe gaat u beleggen?
Uw beleggingsprofiel is: ................
Op basis uw beleggingsprofiel ontvangt u van Robeco een advies dat is afgestemd op de
adviesmixen van Pensioenfonds Schuitema. In onderstaande tabel staan de
beleggingsprofielen met de bijbehorende risicocategorie. Hierbij staat defensief
beleggen voor beleggen met relatief weinig risico en offensief beleggen voor beleggen
met relatief veel risico.
Beleggingsprofiel
II
Zeer defensief
III
Defensief
IV
Neutraal
V
Offensief
VI
Zeer offensief
Correctie op beleggingshorizon:
- 20%
- 10%
0%
+ 10%
+ 20%
Profiel I is niet van toepassing
Aan de hand van uw beleggingsprofiel zal Robeco de leeftijdsgerelateerde adviesmix
zonodig bijstellen. Als de uitkomst van uw vragenlijst een defensief beleggingsprofiel
oplevert, dan zal Robeco uw adviesmix ook iets naar de defensieve kant bijstellen.
Robeco verkort dan als het ware de tijd die u nog hebt naar uw pensioendatum (ook wel
uw beleggingshorizon genoemd) met ongeveer 10% tot 20%. Daarmee stapt u ook eerder
over naar een minder risicovol beleggingsprofiel.
Is de uitkomst van uw vragenlijst offensief, dan geldt het omgekeerde. Robeco stelt uw
adviesmix iets bij naar de offensieve kant. Daarmee wordt uw beleggingshorizon
verlengd met ongeveer 10% tot 20%. In dat geval duurt het langer voordat u naar een
minder risicovol beleggingsprofiel overstapt.
Als uw persoonlijke situatie verandert, dan kan dit gevolgen hebben voor uw
beleggingsprofiel. In dat geval is het verstandig om opnieuw uw beleggingsprofiel te
bepalen met behulp van de vragenlijst. Neem hiervoor contact op met Robeco.
Ondertekening
Plaats:
..............................
Datum:
..............................
Handtekening:
..............................
De volledig ingevulde en ondertekende vragenlijst kunt u samen met het
wijzigingsformulier uit bijlage 2 naar onderstaand adres versturen.
Robeco Pension Providers
T.a.v. Andrea van Haaften
Postbus 2100
3000 CC ROTTERDAM
24