PSA Beleidinformatie Stelselvoorziening Jeugd

IZO Architectuur
(Informatievoorziening
Zorg en Ondersteuning)
Deel 3c: Doelarchitectuur Knooppunten
Status
Definitief – versie 1.0
Auteur(s)
Paul van Raaij
Opdrachtgever
Elke Buis (VWS)
Directie
Directie Langdurige Zorg (DLZ) en Directie Maatschappelijke
Ondersteuning (DMO)
Datum
15 september 2014
IZO Architectuur
Deel 3c Doelarchitectuur voor de knooppunten
Versiebeheer
Versie
Datum
0.0.2
27-08-2014
1.0
15-09-2014
Omschrijving / Wijzigingen
Auteur(s)
Status
Besproken in de Architectuurboard
van 15 september 2014.
Paul van
Raaij (ICTU)
Concept
Opmerkingen Architectuurboard
verwerkt en het document
vastgesteld.
Paul van
Raaij (ICTU)
Definitief
Pagina 2 van 31
IZO Architectuur
Deel 3c Doelarchitectuur voor de knooppunten
IZO Architectuur: Doelarchitectuur voor de knooppunten
Voor u ligt een uitwerking van de IZO-Architectuur van het domein van zorg en
ondersteuning. In een eerder stadium zijn Deel 1 (kaders en richtlijnen van de onder IZO
vallende projecten) en Deel 2 (het ontwerp van de Architectuur) al opgeleverd. In Deel 2
is een aantal voorzieningen geïdentificeerd, welke nu in Deel 3 in Doelarchitecturen en
project start architecturen (PSA) worden uitgewerkt. Feitelijk bestaat Deel 3 van de IZOArchitectuur uit een verzameling van doelarchitecturen en PSA’s. In dit document is de
doelarchitectuur voor de knooppunten opgesteld.
Een PSA beschrijft één van de architectuurproducten die aan een project bij aanvang
wordt meegegeven. Zo wordt geborgd dat vernieuwingen in samenhang en context met
hun omgeving worden gerealiseerd. Een PSA wordt in principe voor de start van het
project samen met het projectplan ter besluitvorming aangeboden. De PSA voor de
knooppunten beschrijft de meest haalbare oplossing per 1 januari 2015 en geeft zo
richting aan de oplossing die een project gaat realiseren. De doelarchitectuur beschrijft de
meest optimale en gewenste oplossing.
Normaliter richt een PSA zich op kaders en richtlijnen die op een project van toepassing
zijn en de impact daarvan op de beoogde verandering. In het IZO traject zijn de kaders al
in Deel 1 en Deel 2 van de IZO-Architectuur beschreven. Deze worden overerft naar de
doelarchitecturen en PSA’s in Deel 3. Daarom richten de doelarchitecturen en PSA’s in
Deel 3 zich veel meer op de inrichting van de voorzieningen die moeten worden
opgeleverd en de eisen waaraan de voorzieningen moeten voldoen. Daarnaast worden de
belangrijkste diensten (informatie-uitwisselingen) in de koppelvlakken en de functies van
de bouwsteen zelf beschreven. “Hoe” die diensten door de voorzieningen worden
gerealiseerd is aan de projecten en de opdrachtnemers van deze projecten. De
zogenaamde “black box” benadering.
Op weg naar het in werking treden van de wetten Wlz, Wmo 2015 en Zvw per 1 januari
2015 wordt primair gefocust op de volgende voorzieningen:

Het indicatieregister (wie heeft er een indicatie voor de Wlz).

PGB trekkingsrechten (de afhandeling van persoonsgebonden budgeten).

De knooppunten (het afhandelen van het berichtenverkeer).

De informatie-uitwisseling tussen (zorg)aanbieders en gemeenten.
Pagina 3 van 31
IZO Architectuur
Deel 3c Doelarchitectuur voor de knooppunten
Voor elk van bovenstaande voorzieningen is een doelarchitectuur en een PSA (IZOArchitectuur, deel 3) beschikbaar.
Dit document beschrijft de doelarchitectuur voor de knooppunten. In Deel 2 van de IZOArchitectuur is de context en samenhang voor het afhandelen van het berichtenverkeer
middels de knooppunten al beschreven. Feitelijk betreft het geheel uit:

Een knooppunt in het private domein (VECOZO) voor de (zorg)aanbieders,
zorgkantoren en zorgverzekeraars.

Een gemeentelijk knooppunt voor gemeenten (Inlichtingenbureau).

Een koppeling tussen het publieke – en private domein, zodat berichten tussen
beide domeinen kunnen worden uitgewisseld. De IZO-Architectuur schrijft
hiervoor de Digipoort voor.

De aansluiting van de overige publieke ketenpartijen (CAK, CIZ, SVB) via
Digikoppeling en DigiNetwerk.

De aansluiting van het Landelijk Register Zorgaanbieders (LRZa) en het Basis
Register Personen (BRP – het voormalig GBA) ook via Digikoppeling en
DigiNetwerk. Bij het BRP wordt gebruik gemaakt van de e-Overheidsdiensten
Digilevering en Digimelding.
Pagina 4 van 31
IZO Architectuur
Deel 3c Doelarchitectuur voor de knooppunten
Leeswijzer
Dit document beschrijft de infrastructurele voorzieningen voor gegevensuitwisseling in de
ketens van de langdurige zorg en maatschappelijke ondersteuning. Zo worden in
hoofdstuk 1 summier de ambities van de hervorming van de langdurige zorg en
maatschappelijke ondersteuning nog eens beschreven. In hoofdstuk 2 worden de
ketenpartijen kort besproken die informatie uitwisselen. De informatie in de ketens betreft
gevoelige medische gegevens van kwetsbare in de maatschappij. Daarom worden er hoge
eisen aan privacy gesteld. De uitkomsten en maatregelen die hieruit voortvloeien worden
in hoofdstuk 3 beschreven.
In de hoofdstukken 4 en 5 worden de knooppunten in resp. het publieke – en private
domein beschreven. In hoofdstuk 6 komt vervolgens het koppelpunt tussen beide
domeinen aan bod.
Hoofdstuk 7 beschrijft samenvattend het geheel van infrastructurele voorzieningen in de
keten.
Pagina 5 van 31
IZO Architectuur
Deel 3c Doelarchitectuur voor de knooppunten
Managementsamenvatting
Op basis van een aantal beleidsambities verandert er veel in de Langdurige Zorg en
Maatschappelijke Ondersteuning. Er zal meer worden uitgegaan van wat mensen nog
kunnen en wat daarbij de eigen mogelijkheden zijn, dan naar wat ze niet meer kunnen.
De beleidsambities richten zich daarbij op een integraal aanbod van zorg en
ondersteuning, meer regie bij de burger en decentralisatie van de zorg, dichtbij de burger
en met meer toegankelijkheid. Dit is de inzet van de hervorming van de langdurige zorg.
Door deze hervorming moet er gebouwd worden aan een duurzaam fundament voor de
informatievoorziening. IZO is verantwoordelijk voor de realisatie van de voorzieningen die
nodig zijn voor de informatie-uitwisseling tussen partijen die taken uitvoeren in de
langdurige zorg en maatschappelijke ondersteuning. Uitgangspunt hierbij is dat de
informatievoorziening effectief en in samenhang wordt opgezet, zodat een duurzaam
fundament wordt gelegd voor de langdurige zorg en maatschappelijke ondersteuning. Een
fundament dat allicht zelfs breder inzetbaar is in de zorg.
Om een beeld te krijgen wat hiervoor nodig is, zijn in dit document de noodzakelijke
infrastructurele voorzieningen van de IZO architectuur beschreven. De Doelarchitectuur
beschrijft:

een publiek knooppunt voor gemeenten.

een privaat zorgknooppunt voor zorgverzekeraars, (zorg)aanbieders en
zorgkantoren.

het koppelpunt tussen het publieke – en private domein.

de aansluiting op de infrastructuur van de overige publieke ketenpartijen (het
CIZ, CAK en de VSB), het LRZa en de basisregistratie BRP.
Deze doelarchitectuur wordt aan de projecten meegegeven als de optimale en meest
gewenste oplossing bij de realisatie van de infrastructurele voorzieningen. Voorzieningen
die nodig zijn om de informatie-uitwisseling tussen ketenpartijen in het domein van
langdurige zorg en maatschappelijke ondersteuning mogelijk te maken. Tevens dient het
document als de leidraad tijdens de realisatie van de in deze PSA beschreven oplossing.
De IZO Architectuur Board zal de gerealiseerde oplossingen a.d.h.v. deze
doelarchitectuur, maar ook a.d.h.v. de PSA (als meest haalbare oplossing per 1 januari
2015) toetsen.
Pagina 6 van 31
IZO Architectuur
Deel 3c Doelarchitectuur voor de knooppunten
INHOUDSOPGAVE
VERSIEBEHEER ............................................................................................................................. 2
IZO ARCHITECTUUR: DOELARCHITECTUUR VOOR DE KNOOPPUNTEN........ 3
LEESWIJZER ................................................................................................................................... 5
MANAGEMENTSAMENVATTING ............................................................................................ 6
1
HERVORMING LANGDURIGE ZORG ........................................................................... 9
1.1
1.2
1.3
2
INFORMATIEVOORZIENING LANGDURIGE ZORG ............................................11
2.1
2.2
2.3
2.4
2.5
3
PRIVACY...............................................................................................................................14
MAATREGELEN IN DE INFORMATIEBEVEILIGING ...............................................................16
CHECKLIST T.A.V. PRIVACY EN INFORMATIEBEVEILIGING ...............................................16
KNOOPPUNT VOOR GEMEENTEN IN HET PUBLIEKE DOMEIN ...................18
4.1
(IB)
4.2
4.3
4.4
4.5
4.6
4.7
4.8
4.9
4.10
4.11
5
BETROKKEN KETENPARTIJEN ..............................................................................................11
INFORMATIE-UITWISSELING TUSSEN DE KETENPARTIJEN ...............................................11
BERICHTENVERKEER ...........................................................................................................12
INFORMATIE-UITWISSELING MET EN TUSSEN KLEINE PARTIJEN VIA EEN WEB PORTAAL
13
KNOOPPUNTEN VOOR DE AFHANDELING VAN BERICHTENVERKEER .................................13
PRIVACY EN INFORMATIEBEVEILIGING ..............................................................14
3.1
3.2
3.3
4
DOELSTELLINGEN VAN DE HERVORMING LANGDURIGE ZORG .......................................... 9
HERVORMING LANGS DRIE HOOFDLIJNEN .......................................................................... 9
TOEKOMSTBEELD IZO 2016 ............................................................................................10
GEMEENTELIJK KNOOPPUNT IN HET PUBLIEKE DOMEIN: HET INLICHTINGENBUREAU
18
FUNCTIONALITEIT VAN HET GEMEENTELIJK KNOOPPUNT .................................................18
DIGINETWERK IN HET PUBLIEKE DOMEIN .........................................................................19
INFORMATIE-UITWISSELING IN HET PUBLIEKE DOMEIN VOLGENS DIGIKOPPELING......20
GEBRUIKTE PROTOCOLLEN BIJ INFORMATIE-UITWISSELING VAN BERICHTEN................20
IDENTIFICATIE, AUTHENTICATIE EN AUTORISATIE BIJ BERICHTENVERKEER ..................20
TRACKING, TRACING EN AUDITTRAILS ..............................................................................21
BEHEER VAN HET KNOOPPUNT ...........................................................................................21
METADATA VAN BERICHTEN ...............................................................................................21
WAT MOET ER GEBEUREN ...................................................................................................22
AFHANKELIJKHEDEN IN DE KETEN .....................................................................................22
KNOOPPUNT IN HET PRIVATE DOMEIN ................................................................23
5.1
5.2
5.3
5.4
5.5
5.6
5.7
5.8
5.9
FUNCTIONALITEIT VAN HET VECOZO KNOOPPUNT.........................................................23
GEBRUIK VAN BEVEILIGD INTERNET IN HET PRIVATE DOMEIN ........................................23
INFORMATIE-UITWISSELING IN HET PRIVATE DOMEIN VOLGENS VSP-KOPPELING .......24
INFORMATIE-UITWISSELING MET EN TUSSEN KLEINE PARTIJEN VIA EEN WEB PORTAAL
24
GEBRUIKTE PROTOCOLLEN BIJ INFORMATIE-UITWISSELING VAN BERICHTEN................25
IDENTIFICATIE, AUTHENTICATIE EN AUTORISATIE BIJ BERICHTENVERKEER ..................25
OPSPOREN EN VOLGEN VAN BERICHTEN (TRACKING EN TRACING) ................................26
AUDIT TRAIL ........................................................................................................................26
BEHEER ................................................................................................................................26
Pagina 7 van 31
IZO Architectuur
Deel 3c Doelarchitectuur voor de knooppunten
5.10
5.11
5.12
6
KOPPELPUNT TUSSEN HET PUBLIEKE EN PRIVATE DOMEIN ....................28
6.1
6.2
6.3
6.4
6.5
6.6
6.7
6.8
6.9
7
METADATA VAN BERICHTEN ...............................................................................................26
WAT MOET ER GEBEUREN ...................................................................................................27
AFHANKELIJKHEDEN IN DE KETEN .....................................................................................27
DIGIPOORT ALS KOPPELING TUSSEN HET PRIVATE EN PUBLIEKE DOMEIN .....................28
HET VERSTUREN VAN BERICHTEN: PUBLIEK NAAR PRIVAAT EN VISA VERSA ..................28
GEBRUIKTE PROTOCOLLEN BIJ INFORMATIE-UITWISSELING VAN BERICHTEN................28
IDENTIFICATIE, AUTHENTICATIE EN AUTORISATIE BIJ BERICHTENVERKEER ..................29
TRACKING, TRACING EN AUDITTRAILS ..............................................................................29
BEHEER VAN HET KNOOPPUNT ...........................................................................................29
METADATA VAN BERICHTEN ...............................................................................................29
WAT MOET ER GEBEUREN ...................................................................................................30
AFHANKELIJKHEDEN IN DE KETEN .....................................................................................30
KNOOPPUNTEN IN DE KETEN EN HERGEBRUIK ................................................31
7.1
7.2
7.3
OVERZICHTSPLAAT VAN DE KETEN ....................................................................................31
EISEN AAN DE KNOOPPUNTEN EN AAN TE SLUITEN KETENPARTIJEN ...............................31
HERGEBRUIK VAN DE INFRASTRUCTUUR BUITEN DE LANGDURIGE ZORG .......................31
Pagina 8 van 31
IZO Architectuur
Deel 3c Doelarchitectuur voor de knooppunten
1
Hervorming Langdurige Zorg
De zorg is in beweging. Op basis van een aantal beleidsambities verandert er veel in de
Langdurige Zorg en Maatschappelijke Ondersteuning. Zo worden zorgfuncties van de
AWBZ overgeheveld naar de Wmo en de Zvw, regelfuncties van de zorgkantoren worden
verlegd naar de zorgverzekeraars en de indicatiestelling wordt steeds meer neergelegd bij
de zorgaanbieders. De doelstellingen kunnen kort worden weergegeven als ‘eenvoud voor
de klant’, ‘administratieve lastenverlichting voor de organisaties in de zorg’ en
‘modernisering van de gegevensuitwisseling’.
Daarom een hervorming. Meer uitgaan van wat mensen nog kunnen en wat daarbij de
eigen mogelijkheden zijn, dan naar wat ze niet meer kunnen. De beleidsambities richten
zich daarbij op een integraal aanbod van zorg en ondersteuning, meer regie bij de burger
en decentralisatie van de zorg, dicht bij de burger en met meer toegankelijkheid. De
uitbreiding van de Wmo is daarbij een belangrijke ontwikkeling. Het betekent dat steeds
meer ondersteuning onder de verantwoordelijkheid van de gemeenten komt.
1.1
Doelstellingen van de hervorming langdurige zorg
De hervorming van de langdurige zorg heeft drie hoofddoelen:

Aanpassing van de organisatie van de zorg
Mensen zoveel mogelijk zelfstandig thuis laten wonen met ondersteuning van het
eigen sociale netwerk of (gemeentelijke) thuiszorgvoorzieningen. Wanneer zelfstandig
thuis wonen niet meer mogelijk is, moeten goede instellingen de zorg overnemen met
oog voor het individu en de kwaliteit van leven.

Financieel houdbaar houden van de langdurige zorg, ook voor toekomstige generaties
De AWBZ is overbelast geraakt. Teveel zaken die we zelf zouden kunnen regelen,
worden uit de collectieve middelen betaald. Dit leidt tot hoge premies die op termijn
de zorg uithollen en onhoudbaar zijn.

Langdurige zorg passend houden hoe men in Nederland met elkaar om wil gaan
Creëer een participatiesamenleving waar primair zorg uit de directe eigen omgeving
wordt gegeven en waar betaalde en verzekerde zorg wordt gegeven waar of wanneer
dat niet mogelijk is.
1.2
Hervorming langs drie hoofdlijnen
De hervorming heeft zijn weerslag en vraagt om een integrale aanpak over de
verschillende wetten (AWBZ, Wmo en Zvw). Vanuit de daaruit voortvloeiende ketens is
noodzakelijk om de gestelde doelstellingen te halen. Namelijk:
1. Participeren in eigen omgeving met steun via de Wmo
Gemeenten en zorgverzekeraars worden de komende jaren verantwoordelijk voor de
ondersteuning en begeleiding van mensen met een beperking die tot op heden door
AWBZ-instellingen en zorgaanbieders wordt geleverd. Huidige klanten behouden hun
recht op zorg in een instelling, maar voor nieuwe klanten gaan nieuwe
afbakeningscriteria gelden.
2. Samenhangende zorg in de Zorgverzekeringswet (Zvw)
Zorg gericht op herstel of het tegengaan van verslechtering wordt vanuit de AWBZ
naar de Zvw overgeheveld. Verpleging en verzorging bij herstel komt zo in één
pakket en klanten hebben één aanspreekpunt.
3. Recht op zorg voor kwetsbare mensen via de Wlz
Zorg op grond van de Wlz is bestemd voor kwetsbare mensen, volwassenen en
kinderen, die vanwege beperkingen echt niet meer in staat zijn in de thuisomgeving
te wonen. Het betreft de zwaarste vormen van langdurige zorg.
Pagina 9 van 31
IZO Architectuur
Deel 3c Doelarchitectuur voor de knooppunten
1.3
Toekomstbeeld IZO 2016
De hervorming en samenwerking tussen de drie wetten vraagt om een integrale
informatievoorziening voor de zorg en ondersteuning. Voor de informatievoorziening is
daarom in het platform IZO (Informatievoorziening Zorg en Ondersteuning) een visie
“Toekomstbeeld IZO 2016” opgesteld. Deze stip aan de horizon is destijds vastgesteld in
de stuurgroep HLZ en wordt breed gedragen. In het toekomstbeeld zijn drie ambities
beschreven:

eenvoud en transparantie voor de klant,

lastenverlichting (en kostenbesparing) voor de organisaties in de zorg,

modernisering van de gegevenshuishouding.
Om deze ambities waar te maken is een informatievoorziening nodig, die gebruik maakt
van gestandaardiseerde gegevens, die hergebruikt kunnen worden. Door de
(administratieve) bedrijfsfuncties meer te uniformeren sluiten de onderlinge stappen en
fasen beter op elkaar aan, waardoor uitwisseling en hergebruik tussen de zorgketens
vergemakkelijkt wordt.
Pagina 10 van 31
IZO Architectuur
Deel 3c Doelarchitectuur voor de knooppunten
2
Informatievoorziening langdurige zorg
De maatregelen uit het IZO toekomstbeeld 2016 hebben consequenties voor de wijze
waarop
organisaties
met
elkaar
samenwerken
op
het
terrein
van
de
informatievoorziening. De hervorming betekent dat klantprocessen veranderen,
werkprocessen herontworpen moeten worden en de gegevensuitwisseling moet worden
aangepast aan de nieuwe situatie.
2.1
Betrokken ketenpartijen
Bij de hervorming van de langdurige zorg zijn vele ketenpartijen betrokken. In de figuur
zijn deze geïllustreerd. Tussen deze ketenpartijen lopen informatiestromen en worden
gegevens uitgewisseld. De relatie tussen de klant en zorgaanbieder staat daarbij centraal.
2.2
Informatie-uitwisseling tussen de ketenpartijen
Tussen de ketenpartijen in en tussen de verschillende zorgdomeinen (Wlz, Wmo en Zvw)
wordt informatie uitgewisseld. De volgende informatie-uitwisselingen tussen de
ketenpartijen zijn onderkend in het zorgdomein van de Wlz:
1. De WAT-informatie van Wlz indicaties vanuit het CIZ (bronhouder) naar de klant, het
CAK (inkomen/vermogen toets t.b.v. maximale eigen bijdrage) en zorgkantoren.
2. De DAT-informatie van Wlz indicaties (ja/nee) vanuit het CIZ (bronhouder) naar de
gemeenten en zorgverzekeraars, zodat bekend is dat er een Wlz indicatie is.
3. De toewijzing van zorg inclusief leveringsvorm (ZIN, PGB of VPT) van het zorgkantoor
(bronhouder) naar de klant, zorgaanbieders (zorgverlening) en het CAK (vaststellen
maximale eigen bijdrage). In geval van een PGB krijgt ook het SVB de zorgtoewijzing
van het zorgkantoor.
4. Het opsturen van declaraties van zorgaanbieders naar:

Zorgkantoren bij ZIN en VPT. Zorgkantoren betalen na controle de declaratie.

De SVB wanneer sprake is van PGB.

Het CAK voor de vaststellen van de eigen bijdrage per declaratie.
5. Het door het CAK versturen van facturen aan klanten t.b.v. het betalen van een eigen
bijdrage per declaratie.
Vanuit de maatschappelijke ondersteuning (Wmo) zijn de volgende informatieuitwisselingen geïdentificeerd:
1. Het gemeentelijk toekenningsbesluit voor maatschappelijke ondersteuning vanuit de
Wmo inclusief leveringsvorm (ZIN en PGB). Dit besluit van de gemeente wordt:

In het geval van ZIN naar de klant en het CAK (vaststellen maximale eigen
bijdrage) gestuurd.
Pagina 11 van 31
IZO Architectuur
Deel 3c Doelarchitectuur voor de knooppunten

Door de gemeente gebruikt voor de zorgtoewijzing naar aanbieders van
maatschappelijke ondersteuning.

In het geval van PGB naar de klant, naar SVB en naar het CAK (vaststellen
eigen maximale bijdrage) gestuurd.
2. Declaraties van aanbieders van maatschappelijke ondersteuning naar:

Gemeenten bij ZIN. Gemeenten betalen na controle de declaratie.

De SVB wanneer sprake is van PGB. De SVB betalen na controle de declaratie
en rekenen met gemeenten af (is op basis van bevoorschotting).

Het CAK voor de vaststellen van de eigen bijdrage per declaratie.
3. Het door het CAK versturen van facturen aan klanten t.b.v. het betalen van een eigen
bijdrage per declaratie.
4. De iWmo standaard berichten. Deze berichten betreffen een melding van Wmotoewijzing, Wmo declaratie, aanvang van Wmo ondersteuning door aanbieder en
wijziging of einde Wmo ondersteuning door aanbieder.
2.3
Berichtenverkeer
Informatie wordt middels berichtenverkeer van bronhouders naar ketenpartijen
gerouteerd. Wanneer berichtenverkeer (nog) niet mogelijk is, wordt gebruik gemaakt van
up-/download functies via web portalen.
Berichtenverkeer werkt eigenlijk hetzelfde als het versturen van een brief, maar nu op
een geautomatiseerde en digitale wijze. Daarbij kan:

De brief worden vervangen door broninformatie (de indicatieberichten,
declaraties, toewijzingsbeschikkingen, etc.). Dit noemen wij het bericht.

De fysieke envelop vervangen door een interfacebeschrijving (bijvoorbeeld wsdl).

De adressen van afzender en ontvanger wordt vervangen door een uniek
identificerend kenmerk, zoals bijvoorbeeld het Overheidsidentificatienummer
(OIN) voor het publieke domein en AGB code voor de (zorg)aanbieders.

De brievenbus is de webservice endpoint aan de kant van de bronhouder welke
door een digitale koppeling met het knooppunt wordt vervangen,

het distributiecentrum door een knooppunt (VECOZO, IB en Digipoort),

de brievenbus van de geadresseerde (de ketenpartijen, zoals CIZ, CAK,
zorgkantoren, gemeenten, etc.) vervangen door een digitale koppeling.
Hierbij wordt gebruik gemaakt van standaarden voor interoperabiliteit en informatieuitwisseling.
Binnen
het
publieke
domein
wordt
gebruik
gemaakt
van
overheidsbouwstenen.
Pagina 12 van 31
IZO Architectuur
Deel 3c Doelarchitectuur voor de knooppunten
2.4
Informatie-uitwisseling met en tussen kleine partijen via een web portaal
Er is een aantal kleine zorgaanbieders met een beperkt aantal klanten. Voor deze
aanbieders is het te kostbaar om een VSP-koppeling met berichtenverkeer te realiseren.
Voor deze instellingen wordt een alternatieve route – via een web portaal – geboden om
informatie uit te wisselen. Zo kunnen bij informatie-uitwisselingen:

Beide partijen gebruik maken van webservices.

Beide partijen gebruik maken van het webportaal.

Een partij gebruik maken van webservice en de ander van een webportaal.
2.5
Knooppunten voor de afhandeling van berichtenverkeer
Om de ambities van het IZO toekomstbeeld 2016 te realiseren heeft gegevensuitwisseling
in de IZO architectuur een prominente plaats gekregen. Onderkend is dat er één of
meerdere knooppunten nodig zijn om de bovenstaande gegevensuitwisseling via
berichtenverkeer tussen de vele ketenpartijen te kunnen afhandelen. Wordt dit verkeer
zonder knooppunten ingericht, ontstaat er een explosief aantal verbindingen tussen de
ketenpartijen.
Door het gebruik van knooppunten hoeven ketenpartijen niet meer met iedere ketenpartij
een eigen verbinding te realiseren, maar wordt het berichtenverkeer langs een knooppunt
gerouteerd, waarop de andere ketenpartijen ook zijn aangesloten. Het knooppunt regelt
routeert vervolgens de berichten naar een andere op het knooppunt aangesloten
ketenpartijen of naar een ander verkeersknooppunt.
Voordeel is dat iedere ketenpartij nog maar één koppeling hoeft te realiseren i.p.v. een
koppeling met iedere ketenpartner. Dit leidt tot aanzienlijke besparingen. Zo worden
knooppunten ingezet om de efficiency te vergroten en de administratieve lasten te
verlagen. Daarnaast hoeven ketenpartijen, wanneer het knooppunt eenmaal gerealiseerd
is, geen nieuwe infrastructurele maatregelen meer te nemen, wanneer ze berichten met
andere ketenpartijen willen afhandelen. Het knooppunt wordt dan hergebruikt!
De bij de maatschappelijke ondersteuning en langdurige zorg betrokken ketenpartijen
bevinden zich zowel in het publieke domein (CIZ, CAK, SVB en gemeenten) als het private
domein ((zorg)aanbieders, zorgkantoren en zorgverzekeraars). De ketenpartijen in het
publieke – en private domein hebben daarin verschillende verantwoordelijkheden. Wel
hebben deze domeinen – zeker bij de uitwisseling van gegevens in de ketens – veel met
elkaar te maken. Daarom worden twee knooppunten ingericht en een koppelpunt tussen
deze knooppunten:

Een knooppunt voor gemeenten die berichten voor gemeenten afhandelt via een
DigiKoppeling en het DigiNetwerk.
De overige publieke ketenpartners (CAK, CIZ, SVB), het LRZa en basisregistraties
(BPR, NHR en BRI) maken ook gebruik van DigiKoppeling en DigiNetwerk.

Een knooppunt in het private domein (het verkeer in de zorg) die berichten via
een beveiligd internet en VSP koppeling naar de private ketenpartners
(zorgkantoren, (zorg)aanbieders en zorgverzekeraars) routeert.

Een koppeling via Digipoort dat de uitwisseling van berichten tussen het publieke
– en private domein vertaalt (van VSP naar DigiKoppeling en visa versa) en
routeert.
Feitelijk zijn dit drie aparte projecten die met elkaar de keten realiseren. Bij de inrichting
worden zoveel mogelijk bestaande knooppunten en voorzieningen hergebruikt. De
opsomming aan voorzieningen worden in de komende hoofdstukken uitgewerkt.
Pagina 13 van 31
IZO Architectuur
Deel 3c Doelarchitectuur voor de knooppunten
3
Privacy en informatiebeveiliging
De Wbp is van toepassing op uit te wisselen persoonsgegevens. In de langdurige zorg en
maatschappelijke ondersteuning gaat het om zeer vertrouwelijke gegevens (voorheen
klasse 3) van kwetsbare groepen uit de samenleving. Met betrokken partijen
(bronhouders, eindgebruikers en de intermediair van de voorzieningen) moeten afspraken
worden gemaakt hoe met medische gegevens van burgers om te gaan.
De juridische aspecten van het uitwisselen van informatie van de zorg naar de
generieke voorzieningen zijn getoetst. Uitkomst is dat uitwisseling van de
betreffende gegevens is toegestaan, mits er sprake is van doelbinding en wordt
voldaan aan privacy (PIA’s) en de beveiligingsrisico’s (A&K analyses) . Met andere
woorden, gegevens die bijvoorbeeld in het kader van het verlenen van zorg zijn
verzameld mogen worden gedeeld, mits deze de gegevens ook gebruiken in het
kader van zorgverlening, zoals bedoeld in de wetten.
Voorzieningen in dat kader moeten daarom worden getoetst. Dit geldt ook voor de
infrastructurele voorzieningen (netwerken en knooppunten) , waardoor de medische
gegevens van burgers via berichtenverkeer worden uitgewisseld.
3.1
Privacy
Daar waar met gevoelige medische gegevens van burgers wordt gewerkt is de
bescherming van de privacy van de betrokkenen van het grootste belang. Het
gebruiken van deze gegevens moet daarom conform de reikwijdte van bestaande
privacy wet- en regelgeving (Wbp) gebeuren. Daarnaast moet ook naar de
voorgestelde Europese privacy verordening (Epv) worden gekeken, die rechtstreeks
op alle lidstaten van toepassing wordt. Deze uitgangssituatie leidt tot enkele te
hanteren principes 1 en te volgen eisen bij het gebruik en uitwisselen van
persoonsgegevens:

Doelspecificatie: het doel waarvoor gegevens verzameld worden, moet worden
aangegeven. Doelbinding: Persoonsgegevens mogen alleen verstrekt worden voor
gerechtvaardigde doeleinden.
In de knooppunten worden geen vertrouwelijke persoons- of medische gegevens
langdurig verzameld of opgeslagen. Er worden slechts berichten gerouteerd. Wel
wordt metadata van het berichtenverkeer verzameld en opgeslagen voor een periode
van 1,5 jaar bewaard. Dit is repressieve controles op het gebruikt van de
infrastructuur. Denk aan tracking, tracing en audit trails doeleinden van het
berichtenverkeer.
In de praktijk zal een zeer tijdelijke opslag (caching) van berichten onvermijdelijk zijn
om te voorkomen dat berichten verloren gaan als de geadresseerde partij
onbereikbaar is. Aan deze opslag worden eisen gesteld zowel qua duur als qua
vormgeving (encryptie van de opslag, fysieke beveiligingsmaatregelen).

Gegevensbeperking: alleen de vereiste persoonsgegevens worden verzameld.
In de knooppunten worden geen vertrouwelijke persoons- of medische gegevens
verzameld. Dit is daarom niet van toepassing.

Toestemming: personen moeten toestemming geven voor het verzamelen, gebruik of
onthullen van hun gegevens, tenzij dit in de wet anders is vastgelegd.
In de knooppunten worden geen vertrouwelijke persoons- of medische gegevens
verzameld. Dit is daarom niet van toepassing.
1
Deze principes zijn gebaseerd op de door OESO vastgestelde Privacy Guide Lines 2013
Pagina 14 van 31
IZO Architectuur
Deel 3c Doelarchitectuur voor de knooppunten





Gegevenskwaliteit: persoonsgegevens moeten proportioneel zijn voor het
gespecificeerde doel en bovendien dienen de gegevens accuraat, compleet en up to
date te zijn.
In de knooppunten worden geen vertrouwelijke persoons- of medische gegevens
verzameld. Dit is daarom niet van toepassing.
Beveiliging: persoonsgegevens moeten worden beschermd tegen o.a. verlies,
vernietiging en ongeautoriseerde toegang.
o Dit leidt tot eisen aan de identificatie, authenticatie en autorisatie bij bevragingen.
Er wordt in het publieke domein gebruik gemaakt van de WUS-RM adapter van
DigiKoppeling 3.0. Deze standaard voorziet hier in en gaat uit van een
versleutelde berichtinhoud en transparante knooppunten. D.w.z. dat de
tussenstations tussen verzendende en ontvangende applicaties alleen nog maar
routeren. De VSP koppeling in het private domein voldoet ook aan de WUS-RM
standaard.
o Gegevens 'in transit' zijn d.m.v. encryptie van de transport laag TLS/SSL en
berichten niveau beveiligd tijdens transport tussen A en B. Hierin wordt in het
publieke domein voorzien door gebruik te maken van de WUS-RM variant van de
Digikoppeling. Berichten in het private domein moeten hier naadloos op
aansluiten.
De inhoudelijke kwaliteit van de berichten worden via XML tabellen bij zowel de
verzender als afnemer getoetst. Berichten tussen verzender en afnemer worden
tijdens transport encrypted verzonden en zijn zo tijdens transport beschermd
tegen ongewenste toegang.
o Wanneer berichten om wat voor reden ook niet afgeleverd kunnen worden,
worden deze tijdelijk in het knooppunt vastgehouden. Het bericht wordt dan
versleuteld opgeslagen in een (database)queue gedurende de periode dat het
bericht nog niet is afgeleverd. De aflevering kan door technische storingen of een
service interval bij de geadresseerde enige tijd in beslag nemen. Gedurende de
periode dat de aflevering niet kan plaatsvinden, blijft het knooppunt proberen het
bericht af te leveren. Dit wordt een 'retry-mechanisme' genoemd. Door
automatische of procedurele signalen wordt de geadresseerde op de hoogte
gebracht van het probleem en zal om een oplossing worden verzocht, zodat het
bericht alsnog kan worden afgeleverd.
Openheid: privacy policies moeten vrij beschikbaar zijn.
Alle betrokken partijen betreffende de knooppunten (VECOZO/IB/Digipoort)
publiceren de privacy policies rondom het berichtenverkeer aan de klanten en op de
website.
Rechten van de betrokkene: de betrokkene moet ingelicht worden over het gebruik
van zijn persoonsgegevens en moet hiertegen bezwaar kunnen maken. Dit hoeft niet
wanneer dit in de wet anders is vastgelegd.
In de knooppunten worden geen vertrouwelijke persoons- of medische gegevens
verzameld. Dit is daarom niet van toepassing.
Accountability: iemand moet verantwoordelijk zijn voor het voldoen aan privacy
policies.
De verantwoordelijke partijen betreffende de knooppunten hebben een privacy officer
benoemd die verantwoordelijk is voor privacy policies. Daarnaast worden er audits
uitgevoerd op het naleven van de privacy policies. Tevens worden er audits
uitgevoerd voor het berichtenverkeer door de keten heen.
Om deze aspecten in kaart te brengen moet de keten aan infrastructurele voorzieningen
en knooppunten – die nodig is om het berichtenverkeer t.b.v. de langdurige zorg en
maatschappelijke ondersteuning – een Privacy Impact Assessment (PIA) worden
uitgevoerd. De uitkomsten van de PIA en de te ondernemen maatregelen moeten worden
Pagina 15 van 31
IZO Architectuur
Deel 3c Doelarchitectuur voor de knooppunten
geadresseerd in de realisatie van de infrastructurele voorzieningen en knooppunten. .
Deze verantwoordelijkheid is belegd bij de Wpb-verantwoordelijke van VWS.
Deze uitkomsten leiden ook tot een aantal eisen t.a.v. van te nemen maatregelen. Deze
zijn:

Bronhouders die berichten aan ketenpartijen versturen zijn er zeker van dat
degene die een bevraging doet is wie die zegt dat die is (identificatie en
authenticatie). Vervolgens bepaalt de bronhouder welke bevraging de aanvrager
mag doen (autorisatie).

Daar berichten vertrouwelijk persoons- en medische gegevens (voorheen klasse
3) bevatten, worden berichten door de gehele keten over een Encrypted transport
laag verzonden.

Specifieke beveiligingseisen t.a.v. tijdelijke opslag (caching).
3.2
Maatregelen in de informatiebeveiliging
De voorzieningen die door het programma worden gerealiseerd moeten voldoen aan
maatregelen van de wettelijke vereisten voor informatiebeveiliging. Kader stellend hierbij
zijn de Baseline Informatiebeveiliging Rijksdienst2, de Baseline Informatiebeveiliging
Nederlandse Gemeenten (BIG3), het beveiligingskatern van de NORA 4, het VIR-BI5 en
standaarden NEN 270016 en NEN 75107 en 7512. In dit kader is ook de Concept AMvB8 bij
Wetsvoorstel Cliëntenrechten bij elektronische verwerking van gegevens relevant, waarin
aanvullende (NEN–) normen genoemd worden.
Naast het ontwikkelen van de communicatie-infrastructuur – die gebruikt wordt bij het
verzamelen en uitwisselen van gegevens zelf – heeft dit ook zijn weerslag op de
beheerstaken van de voorzieningen. Daarnaast moeten ook de bron- en afnemende
organisaties binnen de eigen organisatie beveiligingsmaatregelen treffen.
Het spreekt vanzelf dat de verzendende partij maatregelen treft om te garanderen dat de
verzonden berichten vrij zijn van virussen en andere ongerechtigheden. De
gegevensverwerkende apparatuur van de ketenpartijen dient lege artis up to date en vrij
van mal- en spyware te worden gehouden.
Partijen voldoen aan de aansluitvoorwaarden van de voorziening dat jaarlijks in een EDPaudit wordt getoetst volgens een in het normenkader vervatte verantwoordingsrichtlijn.
Deze maakt het mogelijk om de uitkomsten van de EDP-audits onderling te vergelijken.
3.3
Checklist t.a.v. privacy en informatiebeveiliging
Elke organisatie heeft de beveiligingsnormen die voor die organisatie van toepassing zijn
ingericht. In de keten zijn hierover duidelijke afspraken gemaakt met de intermediairs en
afnemers van de informatie.
Bovenstaande eisen leiden tot de volgende checklist van maatregelen die de knooppunten
in ieder geval moeten nemen:

Berichten worden door de knooppunten uitsluitend opgeslagen als dat voor de
gegarandeerde aflevering ervan noodzakelijk is.
2
http://www.wikixl.nl/wiki/ictu/index.php/Component_baseline_informatiebeveiliging_Rijksdienst
http://www.kinggemeenten.nl/king-kwaliteitsinstituut-nederlandse-gemeenten/over-king/nieuws/2013/king-publiceertbaseline-informatiebeveiliging-nederlandse-gemeenten
4
http://e-overheid.nl/onderwerpen/e-overheid/988-factsheet-informatiebeveiliging
5
VIR-BI betreft bijzondere informatie, zoals staatsgeheimen en overige bijzondere informatie waarvan kennisname door niet
gerechtigden nadelige gevolgen kan hebben voor de belangen van de Staat, van zijn bondgenoten of van één of meer
ministeries. Zie http://wetten.overheid.nl/BWBR0016435/geldigheidsdatum_05-06-2013
6
ISO 27001 is een ISO standaard voor informatiebeveiliging
7
De norm NEN 7510 is een door het Nederlands Normalisatie-instituut ontwikkelde norm voor Informatiebeveiliging voor de
zorgsector in Nederland
3
8
http://www.rijksoverheid.nl/documenten-en-publicaties/besluiten/2013/11/19/concept-amvb-bij-wetsvoorstel-clientenrechtenbij-elektronische-verwerking-van-gegevens.html
Pagina 16 van 31
IZO Architectuur
Deel 3c Doelarchitectuur voor de knooppunten










Aan de opslagtermijn is een maximum verbonden.
Het medium waarop deze berichten worden opgeslagen is versleuteld.
De apparatuur waarop deze berichten staan opgeslagen zijn logisch en fysiek
beschermd tegen ongeoorloofde toegang
De knooppunten identificeren en authentiseren afzender en ontvanger van
berichten.
Berichtenverkeer vindt uitsluitend over met TLS versleutelde verbindingen plaats.
Berichten worden encrypted uitgewisseld. De inhoudelijke kwaliteit van de
berichten worden via XML tabellen bij zowel de verzender als afnemer getoetst.
De knooppunten richten een adequate vorm van incident-, problem- en
changemanagement in en stemmen deze onderling op elkaar af.
De knooppunten publiceren hun privacy policies op hun website
De knooppunten hebben een privacy en/of security officer aangesteld die
verantwoordelijk is voor de naleving en verantwoording van bovengenoemde
maatregelen.
Jaarlijks vindt een EDP-audit plaats waarvan de resultaten openbaar worden
gemaakt.
Pagina 17 van 31
IZO Architectuur
Deel 3c Doelarchitectuur voor de knooppunten
4
Knooppunt voor gemeenten in het publieke domein
Belangrijke ketenpartijen in de ketens van langdurige zorg en maatschappelijke
ondersteuning zijn de gemeenten. Deze zijn primair verantwoordelijk voor de
maatschappelijke ondersteuning. Gemeenten krijgen daardoor te maken met meer
burgers die een beroep op de Wmo doen en met meer zorgaanbieders. Om de
communicatie tussen die partijen optimaal te laten verlopen, wordt zoveel als mogelijk
gebruik gemaakt van elektronische informatie-uitwisseling.
Om te voorkomen dat elke opdrachtverstrekkende gemeente met vele aanbieders een
individuele communicatielijn moet opzetten, dan wel dat elke regionale aanbieder van
maatschappelijke ondersteuning individuele communicatielijnen op moet zetten, is de
inzet van een sectoraal knooppunt een voorwaarde. Hiermee hoeft elke partij maar één
communicatielijn in te richten en te onderhouden om vele anderen te bereiken.
Daarnaast is er interactie met de keten van langdurige zorg en de zorg die voortvloeit uit
de zorgverzekeringswet en Jeugdwet. Ook deze interactie wordt door het gebruik van een
infrastructureel knooppunt voor gemeenten vereenvoudigd.
4.1
Gemeentelijk knooppunt in het publieke domein: het InlichtingenBureau (IB)
Uitgangspunt bij het inrichten van het gemeentelijk knooppunt is hergebruik. Daarom is
er primair gekeken naar wat er al beschikbaar is. Momenteel is er nog geen gemeentelijk
knooppunt voor de zorg beschikbaar. Wel is er bij het inlichtingenbureau (IB) al een brede
basis gelegd voor een gemeentelijke infrastructuur in het kader van de Suwi wetgeving.
Hiermee is een infrastructureel knooppunt gecreëerd die door gemeenten ook voor de
keten van de langdurige zorg en maatschappelijke ondersteuning kan worden
hergebruikt.
Dit knooppunt is aangesloten op het DigiNetwerk, dat voorziet in het publieke gedeelte
van het netwerk. DigiNetwerk is voor gemeenten beschikbaar via de infrastructuur van
het Suwinet of als dienst via GemNet of NDIX. BZK-BPR schrijft het gebruik van
DigiNetwerk voor, bijvoorbeeld in het kader van de nieuwe GBA-v, WOZ, etc. Hiermee is
een brede basis gelegd voor de inrichting van een gemeentelijk knooppunt dat
hergebruikt kan worden in de ketens van de langdurige zorg en maatschappelijke
ondersteuning.
4.2
Functionaliteit van het gemeentelijk knooppunt
Het gemeentelijke knooppunt levert de volgende functionaliteiten:
1. Het ontvangen van berichten via een webservice of een upload.
2. Het verifiëren van berichten via een technische controle. (Well formed, well
formatted).
3. Het routeren van berichten.
4. Het afleveren van berichten via een webservice (push en pull) of een download.
5. Het gemeentelijk knooppunt treft de maatregelen genoemd in paragraaf 3.3.
Pagina 18 van 31
IZO Architectuur
Deel 3c Doelarchitectuur voor de knooppunten
Overige diensten zijn:
1. Controle van de authenticiteit van afzenders en geadresseerden van berichten.
2. Het uitpakken van XML berichten (publieke domein) en weer inpakken in StUF
berichten (gemeente domein) en visa versa.
3. Het monitoren en loggen van berichtenverkeer. Verder wordt invulling gegeven
aan tracking en tracing van berichten.
4. De encryptie van opgeslagen berichten. Tevens is encryptie op de berichten zelf
toegepast. De WUS-RM variant van de DigiKoppeling voorziet hierin.
Kwaliteitscontroles op de berichten worden voor- en achteraf door de verzender
en afnemer via XML tabellen uitgevoerd.
5. Gebruikersondersteuning bij bijvoorbeeld het aansluiten van klanten.
4.3
DigiNetwerk in het publieke domein
DigiNetwerk9 bestaat uit een aantal gekoppelde besloten netwerken van diverse
samenwerkende overheden (GemNet, Suwinet, Rinisnet, Jusitienet, OT2006 van KPN
en BT) die met elkaar worden verbonden door een gemeenschappelijke voorziening
‘basiskoppelnetwerk’. Het is een besloten publiek netwerk dat overheidsorganisaties
op eenvoudige gestandaardiseerde wijze met elkaar verbindt. Digi Netwerk levert de
noodzakelijke beveiligde connectiviteit om elektronisch samen te kunnen werken via
een standaard koppeling. Zo kunnen overheden veilig gegevens met elkaar
uitwisselen. De gegevens uit de minimale – en aanvullende dataset bevatten
vertrouwelijke en privacy gevoelige informatie, reden waarom wordt gekozen voor
het beveiligde domein van DigiNetwerk.
Naast het gemeente knooppunt hebben ook de andere publieke ketenpartijen in de
langdurige zorg en maatschappelijke ondersteuning (CIZ, CAK en SVB) toegang tot het
DigiNetwerk. Dit geldt overigens ook voor de basisregistraties, zoals de Basisregistratie
Personen (BRP), het Nieuw Handels Register (NHR) en de Basis Registratie Inkomen
(BRI). Verder is ook de LRZa in de figuur opgenomen. Op deze manier kunnen alle
ketenpartijen in het publieke domein veilig gegevens met elkaar uitwisselen.
9
http://www.logius.nl/producten/gegevensuitwisseling/diginetwerk/
Pagina 19 van 31
IZO Architectuur
Deel 3c Doelarchitectuur voor de knooppunten
4.4
Informatie-uitwisseling in het publieke domein volgens DigiKoppeling
De koppelingen worden gemaakt conform de DigiKoppeling10 standaard (o.a. SOAP – het
uitwisselen van gegevens als XML bericht) voor elektronisch berichtenverkeer tussen
overheidsorganisaties. DigiKoppeling is binnen de overheid de standaard voor de
uitwisseling van gegevens tussen overheidsorganisaties. Een DigiKoppeling is een set van
afspraken en beschrijft feitelijk uit adapters en een infrastructurele voorziening
(DigiNetwerk), waarover de adapters met elkaar kunnen praten. DigiKoppeling realiseert
zo een point-to-point verbinding tussen een zender en een afnemer.
DigiKoppeling onderkent twee hoofdvormen van berichtenverkeer, namelijk de WUS- en
ebMS adapter. Tot DigiKoppeling 2.0 had de WUS-adapter beperkingen t.a.v. betrouwbare
meldingen. Echter, door de toevoeging van WSRM aan de WUS-koppelvlak standaard (in
DigiKoppeling 3.0) is WUS nu ook geschikt voor betrouwbare meldingen. Hiermee heeft
de WUS-adapter feitelijk dezelfde functionaliteit als de ebMS-adapter, maar is deze
minder complex. Daarnaast is in DigiKoppeling 3.0 ook non-repudiation toegevoegd. Dit is
de waarborg dat ontvangst en/of verzending van een bericht zowel door ontvanger als
verzender niet kan worden ontkend.
Daarom wordt voor push-berichten gekozen voor de Reliable Encrypted Messaging variant
van de WUS adapter (WSRM). Hiermee zijn asynchrone11 uitwisselingen mogelijk die
ondersteuning bieden voor betrouwbaarheid en is het mogelijk om binnen WUS een
melding met End-to-End security met een hoge betrouwbaarheid incl. encryptie te bieden.
Bij End-to-End security wordt het bericht getekend door de verzender, waarbij de
ontvanger een bevestiging terug stuurt ter invulling van een non-repudiation eis.
4.5
Gebruikte protocollen bij informatie-uitwisseling van berichten
De technisch applicatie architectuur beschrijft de werking van de oplossing in technische
componenten op applicatie niveau. De onderstaande tabel geeft hier een overzicht van.
Het WUS-koppelvlak (Digikoppeling) in het publieke domein wordt gerealiseerd via SOAP.
Dit betekent dat het XML bericht “ingepakt” zit in een SOAP envelop. T.b.v. het
webportaal wordt gebruik gemaakt van HTTPS en TCP/IP. De gebruikte protocollen zijn:
Laag
Adapters
Applicatie / inhoud
Logistiek
Transport
Protocol
Digikoppeling (WUS-RM)
in het publieke domein
XML
STUF (gemeenten)
SOAP (Berichten),
HTTPS (Webportaal en
burgerportaal)
TLS/SSL, (Berichten),
TCP/IP (Webportaal en
burgerportaal)
In bijlage 1 is de bovenstaande tabel in een overzichtsplaat uitgewerkt.
4.6
Identificatie, authenticatie en autorisatie bij berichtenverkeer
De WSRM-standaard voorziet in de identificatie en authenticatie van afzender en
ontvanger van berichten. Het Inlichtingenbureau maakt voor Identificatie, authenticatie
en autorisatie van het berichtenverkeer gebruik van e-Herkenning.
10
http://www.logius.nl/producten/gegevensuitwisseling/digikoppeling/
asynchroon betekent dat de afzender het versturen van informatie initieert. Er is dus geen verzoek vanuit de afnemende
partijen.
11
Pagina 20 van 31
IZO Architectuur
Deel 3c Doelarchitectuur voor de knooppunten
4.7
Tracking, tracing en audittrails
De Metadata rond het berichtenverkeer en de up-/downloads van naar web portalen
(wanneer zond wie welk bericht aan wie over welke burger) worden door afzender,
ontvanger en knooppunt(en) ieder voor zich gelogd. Deze loggings worden periodiek met
elkaar vergeleken in een GAP-analyse. Over de uitkomst daarvan wordt aan de Minister
en de Gemeenteraad verslag gedaan.
4.8
Beheer van het knooppunt
De door het IB gegarandeerde Service Levels voldoen aan het bepaalde in de Keten-SLA
voor de Gezamenlijke elektronische Voorzieningen Suwi (GeVS) 12.
De hele keten van langdurige zorg en maatschappelijke ondersteuning zijn in hun
processen t.b.v. het berichtenverkeer afhankelijk van de diensten die de hele keten van
knooppunten biedt. Daarom worden er eisen gesteld aan de beschikbaarheid, integriteit
en vertrouwelijkheid van deze service. Deze eisen zijn vastgelegd in een Service level
agreement.
4.9
Metadata van berichten
Van elk verzonden bericht wordt Metadata opgeslagen in het knooppunt. Deze metadata
wordt in het knooppunt in een database opgeslagen. Dit o.a. voor tracking en tracing
doeleinden. Bij ontvangst van het bericht in het knooppunt (via berichtenverkeer of
webportaal) betreft de volgende Metadata13:
Metadata bij
ontvangst in knooppunt
Specificatie
Authenticiteit verzender
Authenticiteit geadresseerde
Unieke identificatie van afzender
Unieke identificatie van afzender
Object van zorg
Datum bericht ontvangen
BSN zorgafnemer
ISO 8601 YYYY-MM-DDThh:mm:ss
Datum bericht opslaan
Datum van verzenden bevestiging
ontvangen bericht
ISO 8601 YYYY-MM-DDThh:mm:ss
Datum bericht verwerkt
Datum security controle
ISO 8601 YYYY-MM-DDThh:mm:ss
ISO 8601 YYYY-MM-DDThh:mm:ss
Security controle
Datum bericht verwijderd
Fout- of goed melding
ISO 8601 YYYY-MM-DDThh:mm:ss
ISO 8601 YYYY-MM-DDThh:mm:ss
Ook elk vanuit het knooppunt verzonden bericht wordt voorzien van metadata. Deze
wordt in het knooppunt in een database opgeslagen. Het betreft:
12
13
Metadata bij
verzenden van knooppunt
Specificatie
Datum bericht aangemaakt
Authenticiteit geadresseerde
ISO 8601 YYYY-MM-DDThh:mm:ss
Unieke identificatie van afnemer
Datum bericht verzonden
Datum van ontvangen
bevestiging verzonden bericht
ISO 8601 YYYY-MM-DDThh:mm:ss
Datum security controle
Security controle
ISO 8601 YYYY-MM-DDThh:mm:ss
Fout- of goed melding
Datum bericht verwijderd
ISO 8601 YYYY-MM-DDThh:mm:ss
ISO 8601 YYYY-MM-DDThh:mm:ss
Te vinden op http://www.bkwi.nl/downloads/item/gevs-keten-sla-80/
De metadata in de tabel is richtinggevend.
Pagina 21 van 31
IZO Architectuur
Deel 3c Doelarchitectuur voor de knooppunten
4.10
Wat moet er gebeuren
Voor toepassing van het knooppunt op de langdurige zorg en maatschappelijke
ondersteuning moet er nog het een en ander gebeuren. Denk daarbij aan:
 De voorzieningen van het IB worden waar mogelijk hergebruikt (kopie).
 Het realiseren (versturen en ontvangen) van het berichtenverkeer (inclusief
retourberichten) voor de ketens van de langdurige zorg.
 Het realiseren van een koppeling met Digipoort voor het kunnen ontvangen en
afleveren van berichten t.b.v. private domain.
 Het via DigiNetwerk aansluiten van de andere publieke ketenpartijen (CIZ, CAK, SVB)
in de keten van de langdurige zorg en maatschappelijke ondersteuning t.b.v. het
uitwisselen van berichten (Wlz indicatie, Wmo toekenningen, etc.).
 Het zorg dragen voor een beveiligd berichtenverkeer, waarbij o.a. identificatie en
authenticatie van ketenpartijen, de volgbaar- en herleidbaarheid van berichten (zie
ook metadata van berichten), de privacy van cliënten, etc. is geregeld.
 Het uitwerken van rapportages.
4.11
Afhankelijkheden in de keten
In de keten zitten de volgende afhankelijkheden:

Voor het inrichten van een tracking en tracing van berichten is het noodzakelijk dat
berichten in de gehele keten kunnen worden opgespoord en gevolgd.

Retourberichten moeten aan berichten gekoppeld kunnen worden, waardoor de
conversatie in beeld kan worden gebracht. IB hanteert hiervoor een identificatie voor
de conversatie die door de hele keten intact gehouden moet worden.

Identificatie en authenticatie. IB mag ervan uitgaan dat VECOZO de private kant heeft
geverifieerd en visa versa.
Pagina 22 van 31
IZO Architectuur
Deel 3c Doelarchitectuur voor de knooppunten
5
Knooppunt in het private domein
Voor het private deel van de gegevensuitwisseling is een volledig functionele
netwerkinfrastructuur voorhanden die beheerd wordt door VECOZO. Zij verbindt de
zorgaanbieders, zorgkantoren en zorgverzekeraars onderling. VECOZO is daarmee het
communicatieknooppunt voor private ketenpartijen in de zorg, waarlangs partijen snel,
veilig en eenvoudig gegevens kunnen uitwisselen die voortvloeien uit hun administratieve
processen. Primair richt VECOZO zich op diensten voor zorgverzekeraars, zorgaanbieders
en zorgkantoren. Er worden echter ook diensten voor andere partijen uitgevoerd, zolang
deze een relatie hebben met zorg. Voorbeeld is e-Facturatie waarmee o.a. medisch
specialisten een vergoeding kunnen declareren voor informatieverstrekking aan het UWV.
VECOZO is daarmee een bestaand knooppunt dat hergebruikt kan worden.
5.1
Functionaliteit van het VECOZO knooppunt
Het private knooppunt van VECOZO levert de volgende basisfunctionaliteit:
1. Het ontvangen van berichten via een webservice of een upload.
2. Het routeren van berichten. Routeren kan op verschillende manieren worden
uitgevoerd. Basisfunctionaliteit is point-to-point waarbij een afzender een bericht
laat bezorgen bij een geadresseerde. Het is echter ook mogelijk om d.m.v. een
publish-subscribe berichten te verzenden. Een afzender publiceert een bericht
waarbij het bericht bezorgd zal worden bij de partijen die geabonneerd zijn op de
publicatie.
3. Het afleveren van berichten via een webservice (push en pull) of een download.
4. Het knooppunt in het private domein treft de maatregelen genoemd in paragraaf
3.3.
Overige diensten zijn:
1. Controle van de authenticiteit van afzenders en geadresseerden van berichten.
2. Het monitoren en loggen van berichtenverkeer. Verder wordt invulling gegeven
aan tracking en tracing van berichten en een audit trail voor berichten.
3. Security controles op bijvoorbeeld virussen, mal- en spyware, etc.
4. Gebruikersondersteuning bij bijvoorbeeld het aansluiten van klanten.
5.2
Gebruik van beveiligd Internet in het private domein
In het private domein wordt gebruik gemaakt van een Beveiligd Internet om
ketenpartijen (zorgverzekeraars, zorgaanbieders en zorgkantoren) met het VECOZO
knooppunt te verbinden. Zo kunnen de genoemde partijen veilig gegevens met elkaar
uitwisselen.
Om beveiligd verkeer mogelijk te maken wordt gebruik gemaakt van X.509-certificaten
voor de identificatie van de gebruikers. In combinatie met een correcte Pincode kan een
gebruiker toegang verkrijgen tot het webportaal van VECOZO en gebruik maken van de
diensten waartoe gebruikers zijn gerechtigd. Het transport van gegevens tussen de
betreffende partij en VECOZO wordt beveiligd m.b.v. SHA-2 encryptie (SSL/TLS). Het
transport van berichten wordt via SSL/TLS op basis van deze certificaten beveiligd.
In het proces voor het aansluiten van een partij op VECOZO wordt gecontroleerd op de
registratie in het handelsregister. Eveneens wordt bij het uitgeven van een persoonlijk
certificaat (t.b.v. de identificatie van de gebruiker) de identiteit van de persoon
gecontroleerd.
Een zorgaanbieder moet geregistreerd zijn in het AGB-register (het Algemeen Gegevens
Beheer Zorgaanbieders heeft de koppeling tussen ondernemingen, vestigingen en
Pagina 23 van 31
IZO Architectuur
Deel 3c Doelarchitectuur voor de knooppunten
zorgverleners die daar werkzaam zijn) om een aansluiting op VECOZO te kunnen
verkrijgen. Op basis van de kwalificaties geregistreerd in het AGB wordt een contract
opgesteld en wordt bepaald welke diensten (en daarmee de autorisaties) de partij kan
afnemen.
Naast de persoonlijke certificaten worden ook een systeemcertificaat uitgegeven. Hiermee
kan een systeem zich als gebruiker identificeren en zo gebruik maken van de webservice
integratiemogelijkheden.
5.3
Informatie-uitwisseling in het private domein volgens VSP-koppeling
De koppelingen worden gemaakt met de VSP-koppeling. VSP in deze staat voor het
VECOZO Schakelpunt. Het is een standaard op basis van SOAP voor het uitwisselen van
gegevens als XML bericht voor elektronisch berichtenverkeer tussen de ketenpartijen. Het
is eigenlijk een vergelijkbare koppeling zoals de DigiKoppeling in het publieke domein. De
VSP-koppeling realiseert zo een point-to-point verbinding tussen een zender en een
afnemer.
De VSP-koppeling is een laagdrempelige minimalistische standaard, waarin een aantal
basiszaken zijn geregeld zoals adressering en identificatie van het type bericht. Door de
laagdrempeligheid zijn een groot aantal zorgaanbieders in staat om hun systemen te
integreren met VECOZO.
5.4
Informatie-uitwisseling met en tussen kleine partijen via een web portaal
Er is een aantal kleine zorgaanbieders met een beperkt aantal klanten. Voor deze
aanbieders is het te kostbaar om een VSP-koppeling met berichtenverkeer te realiseren.
De koppeling heeft het niet voldoende toegevoegde waarde t.o.v. het portaal. De
voordelen vs. kosten voor het realiseren van de koppeling zijn dusdanig dat het de
investering niet rechtvaardigt. Voor deze instellingen wordt een alternatieve route via een
web portaal geboden.
Het initiatief tot verzenden ligt bij deze kleine aanbieders en er zal geen request-response
service plaatsvinden.
Pagina 24 van 31
IZO Architectuur
Deel 3c Doelarchitectuur voor de knooppunten
5.5
Gebruikte protocollen bij informatie-uitwisseling van berichten
De technisch applicatie architectuur beschrijft de werking van de oplossing in technische
componenten op applicatie niveau. De onderstaande tabel geeft hier een overzicht van.
Het VSP koppelvlak in het private domein wordt gerealiseerd via SOAP. Dit betekent dat
het XML bericht “ingepakt” zit in een SOAP envelop. T.b.v. het webportaal wordt gebruik
gemaakt van HTTPS en TCP/IP.
De gebruikte protocollen zijn:
Laag
Protocol
Adapters
De VSP-koppeling in het
private domein
Applicatie / inhoud
Logistiek
Transport
XML
SOAP (Berichten),
HTTPS (Webportaal)
TLS/SSL, (Berichten),
TCP/IP (Webportaal en
burgerportaal)
In bijlage 1 is de bovenstaande tabel in een overzichtsplaat uitgewerkt.
5.6
Identificatie, authenticatie en autorisatie bij berichtenverkeer
In het kader van het berichten verkeer wordt een bericht ingediend door een partij. Deze
partij wordt geïdentificeerd door middel van een X.509-certificaat dat door VECOZO is
uitgegeven. Het certificaat is gekoppeld aan een partij waarmee VECOZO een
overeenkomst heeft afgesloten voor de aansluiting op VECOZO en de diensten die de
partij kan gebruiken omdat zij daarmee een doelbinding heeft.
VECOZO sluit de overeenkomsten voor de diensten die betrekking hebben op de Zvw af
als bewerker. De zorgverzekeraars zijn voor de Zvw-diensten de verantwoordelijke. In het
kader van de AWBZ zijn de zorgverzekeraars eveneens verantwoordelijke.
Voor het berichtenverkeer dat voor de Wmo en voor de Jeugdwet wordt uitgevoerd zullen
gescheiden overeenkomsten
worden
afgesloten,
naast
de
reeds bestaande
overeenkomsten. Een andere partij14 dan de zorgverzekeraars is namelijk de
verantwoordelijke voor de verwerking van de persoonsgegevens t.b.v. de Wmo en de
14
De gemeenten, en namens hen, of in opdracht van VNG, het IB. We willen dus een normenkader (zie 3.2) waartegen de VNG
namens zichzelf en de gemeenten ‘ja’ kan zeggen en waaraan het IB zich controleerbaar conformeert.
Pagina 25 van 31
IZO Architectuur
Deel 3c Doelarchitectuur voor de knooppunten
Jeugdwet. Aan aanbieders zal worden gevraagd of zij een doelbinding hebben met de
Wmo of met de Jeugdwet alvorens autorisatie zal worden verleend tot het
berichtenverkeer voor de Wmo of de Jeugdwet.
Een geïdentificeerde partij verkrijgt op deze wijze alleen toegang tot de diensten waartoe
zij een doelbinding heeft.
VECOZO maakt onderscheid tussen indiener en afzender, en eveneens onderscheid tussen
ontvanger en geadresseerde. Dit is noodzakelijk omdat veel zorgaanbieders gebruik
maken van softwarediensten van derden. D.m.v. toestemmingsverklaringen, en daaraan
gekoppelde autorisaties, wordt bewaakt dat een indiener namens een afzender optreed.
Eveneens ontvangt een ontvanger berichten namens een geadresseerde.
De identificatie via het web portaal verloopt via VECOZO certificaten. De uitwisseling van
de authenticatie verloopt via SAML.
5.7
Opsporen en volgen van berichten (tracking en tracing)
Geautoriseerde afnemers van de diensten maken gebruik van tracking en tracing voor het
opsporen en volgen van de berichten die zijn verzonden. D.m.v. statuswijzigingen
verkrijgen afnemers inzicht in de huidige stand van zaken. Op dit moment wordt tracking
en tracing geboden via het webportaal van VECOZO.
5.8
Audit trail
De uitgevoerde processtappen worden d.m.v. statusveranderingen vastgelegd. Er wordt
een historie van statusveranderingen (welke processtappen en bewerkingen hebben
wanneer plaatsgevonden) bijgehouden.
5.9
Beheer
VECOZO voert alles in eigen beheer uit. Dit betekent dat zowel de software, het platform
als de technische infrastructuur door VECOZO worden beheerd. Daarnaast worden de
diensten ook functioneel door VECOZO beheerd.
De hele keten van langdurige zorg en maatschappelijke ondersteuning zijn in hun
processen t.b.v. het berichtenverkeer afhankelijk van de diensten die de hele keten van
knooppunten biedt. Daarom worden er eisen gesteld aan de beschikbaarheid, integriteit
en vertrouwelijkheid van deze service. Deze eisen worden vastgelegd in een Service level
agreement.
5.10
Metadata van berichten
Van elk verzonden bericht wordt Metadata opgeslagen in het knooppunt. Deze metadata
wordt in het knooppunt in een database opgeslagen. Bij ontvangst van het bericht in het
knooppunt (via berichtenverkeer of webportaal) betreft de volgende Metadata15:
Metadata bij
ontvangst in knooppunt
15
Specificatie
Authenticiteit indiener
AGB code voor aanbieders,
UZOVI code voor zorgkantoren en
zorgverzekeraars
Voor Gemeenten, het CIZ, CAK, SVB
moet een conversie plaatsvinden van
een unieke code in het private domein
naar een OIN en visa versa.
Authenticiteit afzender
Idem indiener
De metadata in de tabel is richtinggevend.
Pagina 26 van 31
IZO Architectuur
Deel 3c Doelarchitectuur voor de knooppunten
Authenticiteit geadresseerde
Authenticiteit ontvanger
Idem indiener
Idem indiener
Datum bericht ontvangen
Datum bericht opslaan
ISO 8601 YYYY-MM-DDThh:mm:ss
ISO 8601 YYYY-MM-DDThh:mm:ss
Datum van verzenden bevestiging
ontvangen bericht
ISO 8601 YYYY-MM-DDThh:mm:ss
Datum bericht verwerkt
Datum security controle
ISO 8601 YYYY-MM-DDThh:mm:ss
ISO 8601 YYYY-MM-DDThh:mm:ss
Security controle
Datum bericht verwijderd
Fout- of goed melding
ISO 8601 YYYY-MM-DDThh:mm:ss
Ook elk vanuit het knooppunt verzonden bericht wordt voorzien van metadata. Deze
wordt in het knooppunt in een database opgeslagen. Het betreft:
Metadata bij
verzenden van knooppunt
Datum bericht aangemaakt
Specificatie
Authenticiteit geadresseerde
Datum bericht verzonden
Idem indiener vorige tabel
ISO 8601 YYYY-MM-DDThh:mm:ss
Datum van ontvangen
bevestiging verzonden bericht
ISO 8601 YYYY-MM-DDThh:mm:ss
Datum security controle
Security controle
ISO 8601 YYYY-MM-DDThh:mm:ss
Fout- of goed melding
Datum bericht verwijderd
ISO 8601 YYYY-MM-DDThh:mm:ss
ISO 8601 YYYY-MM-DDThh:mm:ss
5.11
Wat moet er gebeuren
Om VECOZO in de langdurige zorg en maatschappelijke ondersteuning te kunnen
hergebruiken moeten er nog wel een aantal dingen gebeuren:
 Het realiseren (versturen en ontvangen) van het berichtenverkeer (inclusief
retourberichten) voor de ketens van de langdurige zorg.
 Het realiseren van een koppeling met Digipoort voor het kunnen ontvangen en
afleveren van berichten t.b.v. publieke domein. Denk aan:
a. Het registeren van (zorg)aanbieders (voor zover deze nog niet zijn aangesloten)
en autoriseren voor berichtenverkeer. Dit geldt vooral voor aanbieders in het
Wmo domein. Hetzelfde geldt voor hulpaanbieders in het Jeugddomein, wanneer
dit knooppunt in dat domein wordt hergebruikt.
b. Het zorg dragen voor een beveiligd berichtenverkeer, waarbij o.a. identificatie en
authenticatie van ketenpartijen, de volgbaar- en herleidbaarheid van berichten
(zie ook metadata van berichten in hoofdstuk 5), de privacy van cliënten, etc. is
geregeld.
 Rapportages.
5.12
Afhankelijkheden in de keten

Voor het inrichten van tracking en tracing van berichten is het noodzakelijk dat
berichten in de gehele keten kunnen worden opgespoord en worden gevolgd.

Retourberichten moeten aan berichten gekoppeld kunnen worden, waardoor de
conversatie in beeld kan worden gebracht. VECOZO hanteert hiervoor een identificatie
voor de conversatie die door de hele keten intact gehouden moet worden.

Identificatie en authenticatie. VECOZO mag ervan uitgaan dat IB de publieke kant
heeft geverifieerd en visa versa.
Pagina 27 van 31
IZO Architectuur
Deel 3c Doelarchitectuur voor de knooppunten
6
Koppelpunt tussen het publieke en private domein
In de voorgaande hoofdstukken zijn de knooppunten in het publieke en private domein
besproken. Nu heeft de IZO-Architectuur Deel 2 al laten zien dat er in de ketens van de
langdurige zorg en maatschappelijke ondersteuning veel berichtenverkeer tussen
ketenpartijen in het publieke – en private domein is. Een koppeling tussen beide
domeinen is daarom noodzakelijk.
6.1
DigiPoort als koppeling tussen het private en publieke domein
Voor de uitwisseling van berichten tussen het publieke – en private domein wordt gebruik
gemaakt van de e-Overheidsbouwsteen DigiPoort. DigiPoort zorgt voor de snelle en
veilige bezorging van berichten tussen private organisaties en de overheid. Dat is handig
en efficiënt als een organisatie buiten het publieke domein regelmatig gegevens moet
aanleveren aan de overheid. Daarnaast zorgt DigiPoort dat de overheid zeker weet dat de
informatie die zij ontvangt ook echt afkomstig is van de juiste private organisatie.
DigiPoort voldoet aan de hoge eisen van betrouwbaarheid, beschikbaarheid en beveiliging
die nodig zijn voor digitale informatie-uitwisseling.
DigiPoort is daarmee de centrale voorziening in de infrastructuur van de e-Overheid,
waarop overheden en private organisaties kunnen aansluiten om gemakkelijk en
betrouwbaar gegevens met elkaar te kunnen uitwisselen. Aan te sluiten partijen die
DigiPoort willen gebruiken moeten ieder voor zich deze vormvereisten implementeren in
hun eigen systemen.
6.2
Het versturen van berichten: publiek naar privaat en visa versa
In het private domein worden andere berichten standaarden en koppelingen gebruikt dan
in het publieke domein. Het koppelpunt (DigiPoort) heeft daarom de functionaliteit in zich:

om te kunnen koppelen met knooppunten in zowel het publieke – als private domein
(VECOZO, IB), de achter deze knooppunten liggende organisaties en met
ketenpartijen in het publieke domein (CIZ, CAK, SVB en een aantal basisregisters).

om gebruikte berichten standaarden uit het publieke – (DigiKoppeling) en private
domein (VSP-koppeling) naar elkaar en visa versa te kunnen vertalen. Feitelijk wordt
het bericht uit de ene standaard uitgepakt en in de andere standaard ingepakt.
Daarnaast treft Digipoort de maatregelen genoemd in paragraaf 3.3. Zo kunnen
ketenpartijen via het koppelpunt Digipoort toch berichten tussen het publieke – en private
domein naar elkaar routeren en kunnen gegevens worden uitgewisseld.
6.3
Gebruikte protocollen bij informatie-uitwisseling van berichten
De technisch applicatie architectuur beschrijft de werking van de oplossing in technische
componenten op applicatie niveau. De onderstaande tabel geeft hier een overzicht van.
Het WUS-koppelvlak (DigiKoppeling) met het publieke domein wordt gerealiseerd via
SOAP. Hetzelfde geldt voor het koppelvlak in het private domein. Dit betekent dat het
Pagina 28 van 31
IZO Architectuur
Deel 3c Doelarchitectuur voor de knooppunten
XML bericht “ingepakt” zit in een SOAP envelop. T.b.v. het webportaal wordt gebruik
gemaakt van HTTPS en TCP/IP.
De gebruikte protocollen zijn:
Laag
Adapters
Applicatie / inhoud
Protocol
DigiKoppeling (WUS-RM)
met het publieke domein,
De VSP-koppeling in het
private domein
XML
Logistiek
SOAP (Berichten),
HTTPS (Webportaal en
burgerportaal)
Transport
TLS/SSL, (Berichten),
TCP/IP (Webportaal en
burgerportaal)
In bijlage 1 is de bovenstaande tabel in een overzichtsplaat uitgewerkt.
6.4
Identificatie, authenticatie en autorisatie bij berichtenverkeer
Digipoort fungeert slechts als doorgeefluik tussen VECOZO en IB en realiseert daarvoor
een point-to-point-verbinding tussen beide partijen. Deze architectuur garandeert dat er
geen andere dan de aangesloten partijen over deze verbinding kunnen communiceren.
6.5
Tracking, tracing en audittrails
Digipoort rapporteert periodiek over de omvang van de gegevensstroom. Bij incidenten
zijn individuele berichten te traceren.
6.6
Beheer van het knooppunt
Logius ontwikkelt en beheert alle ingezette hard- en software. Op de dienstverlening is
een SLA van toepassing vastgesteld.
De hele keten van langdurige zorg en maatschappelijke ondersteuning zijn in hun
processen t.b.v. het berichtenverkeer afhankelijk van de diensten die de hele keten van
knooppunten biedt. Daarom worden er eisen gesteld aan de beschikbaarheid, integriteit
en vertrouwelijkheid van deze service. Deze eisen worden vastgelegd in een Service level
agreement.
6.7
Metadata van berichten
Bij de doorgeleiding van het publieke – naar het private domein of andersom worden
berichten ook voorzien van de benodigde metadata. Deze metadata16 wordt in het
koppelpunt (Digipoort) opgeslagen en betreft:
16
Metadata bij verzenden tussen
privaat en publiek knooppunt
Authenticiteit verzender
Specificatie
Afkomstig van knooppunt
Authenticiteit geadresseerde
VECOZO, IB, Internet, DigiNetwerk
OIN van afzender
Verzonden naar knooppunt
Datum bericht ontvangen
VECOZO, IB, Internet, DigiNetwerk
ISO 8601 YYYY-MM-DDThh:mm:ss
OIN van afzender
De metadata in de tabel is richtinggevend.
Pagina 29 van 31
IZO Architectuur
Deel 3c Doelarchitectuur voor de knooppunten
Datum van verzenden bevestiging
ontvangen bericht
ISO 8601 YYYY-MM-DDThh:mm:ss
Datum bericht verzonden
Datum van ontvangen
bevestiging verzonden bericht
Datum security controle
ISO 8601 YYYY-MM-DDThh:mm:ss
Security controle
Datum bericht opslaan
Fout- of goed melding
ISO 8601 YYYY-MM-DDThh:mm:ss
Datum bericht verwijderd
ISO 8601 YYYY-MM-DDThh:mm:ss
ISO 8601 YYYY-MM-DDThh:mm:ss
ISO 8601 YYYY-MM-DDThh:mm:ss
6.8
Wat moet er gebeuren
Om Digipoort in de langdurige zorg en maatschappelijke ondersteuning te kunnen
hergebruiken moeten er nog wel een aantal dingen gebeuren:
 Het realiseren (versturen en ontvangen) van het berichtenverkeer (inclusief
retourberichten) voor de ketens van de langdurige zorg en maatschappelijke
ondersteuning.
 Het realiseren van een koppeling met het private zorgknooppunt (VECOZO), het
gemeentelijke knooppunt (Inlichtingenbureau) en publieke ketenpartijen (CIZ, CAK,
SVB en basisregistraties) voor het kunnen ontvangen en afleveren van berichten
tussen het publieke – en private domain.
 Het zorg dragen voor een beveiligd berichtenverkeer, waarbij o.a. identificatie en
authenticatie van ketenpartijen, de volgbaar- en herleidbaarheid van berichten (zie
ook metadata van berichten), de privacy van cliënten, etc. is geregeld.
 Rapportages.
6.9
Afhankelijkheden in de keten
Alle partijen die via Digipoort gegevens of berichten willen uitwisselen hebben een
aansluiting op de Digipoort. Zowel IB als Vecozo voldoen aan deze voorwaarde.
Pagina 30 van 31
IZO Architectuur
Deel 3c Doelarchitectuur voor de knooppunten
7
Knooppunten in de keten en hergebruik
In de voorgaande hoofdstukken is de architectuur van de knooppunten en netwerken in
kaart gebracht, waarvan het berichtenverkeer verloopt. In dit hoofdstuk wordt
samenvattend het overzicht van de knooppunten in de keten in zijn geheel weergegeven.
Verder worden de mogelijkheden tot hergebruik besproken.
7.1
Overzichtsplaat van de keten
Hieronder is een overzichtsplaat getekend hoe de gehele infrastructuur
gegevensuitwisseling volgens de architectuur er uit zou moeten zien.
voor
7.2
Eisen aan de knooppunten en aan te sluiten ketenpartijen
Deze infrastructuur moet voor de ketens van de langdurige zorg in zijn geheel
samenvattend voldoen aan de volgende eigenschappen:
1. Ketenpartijen zijn in staat naar elkaar berichten te verzenden en per bericht een
retourbericht te ontvangen met een bevestiging van ontvangst.
2. Keten partijen krijgen via de knooppunten ondersteuning bij het aanvragen van
toegang tot de keten, het realiseren van de aansluiting op de keten en bij het gebruik
maken van de ketenprocessen.
3. De privacy en bescherming van persoonsgegevens van cliënten zijn gewaarborgd.
Berichten zijn op zowel berichten niveau als transpoort laag encrypted.
4. Berichten moeten onweerlegbaar ongewijzigd en onweerlegbaar van de afzender
afkomstig zijn.
5. Ketenpartijen kunnen berichten ontvangen zonder dat dit administratieve lasten voor
de ketenpartijen met zich meebrengt.
6. Berichten kunnen in de keten worden opgespoord en gevolgd.
7.3
Hergebruik van de infrastructuur buiten de langdurige zorg
De beoogde oplossing kan ook dienen als platform voor uitwisseling in de volgende
domeinen of situaties:

In het Jeugddomein: voor de uitwisseling van (beleids)informatie tussen gemeenten,
zorgaanbieders en het CBS.

Samenwerking gemeenten en zorgverzekeraars: mogelijkheid tot beveiligd
uitwisselen van informatie.

18 jarigen GGZ: gegevensuitwisseling tussen gemeente en zorgverzekeraar op het
moment dat verzekerde 18 jaar wordt.
Pagina 31 van 31